Topikal klobetazol-17-propionat krem, kalsipotriol krem ve tretinoin krem ile PUVA etkileşimi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dermatoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2002
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASEMİN ERDEM ÖZTÜRK
Danışman: EMEL FETİL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bazı sayrılıkların sağaltımında fototerapi ve fotokemoterapi topikal ajanlarla kombine edilebilmektedir. Kombinasyondaki amaç, iyileşme için gerekli total ultraviolet (UV) dozunun ve seans sayısının düşürülmesi ve UVnin yan etkilerinin azaltılabilmesidir. Bu noktada kombine sağaltımda kullanılan topikal ajanın UV geçişini arttırıcı veya azaltıcı etkisi önem kazanmaktadır. UV geçişini azaltması sağaltım etkinliğinin azalmasına ve süresinin uzamasına, UV geçişini arttırması fotosensitivite reaksiyonlarına neden olabilmektedir. Bu çalışmada bazı sayrılıkların sağaltımında fototerapi ve fotokemoterapi ile kombine edilebilen klobetazol-17-propionat krem, tretinoin krem ve kalsipotriol kremin ince ve kalın olarak UVA'dan hemen önce uygulanmalarının, UVA geçişi üzerine olası etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Tek kör olarak yapılan çalışmaya 27 olgu alınmıştır. Olgulara hiçbir topikal ajan uygulanmadan, topikal %0.1 tretinoin krem, %0.05klobetazol-17-propionatkrem, 5 mg/gr kalsipotriol kremin ince (0.1 cc/25 cm2) ve kalın tabaka (0.3 cc/25 cm2) ve gün örtüsü uygulanmasından hemen sonra, ardışık sıralarda doz arttırılarak UVA verilmiştir. 72 saat sonra, hangi sıralara hangi topikal ajanın uygulandığını bilmeyen bir hekim tarafından yapılan değerlendirmeyle her sıranın minimal fototoksik dozu (MFD) belirlenmiştir. Belirlenen sonuçların istatistiksel analizi "Wilcoxon signed ranks tesf ile yapılmıştır. Topikal ajan uygulanmadan belirlenen MFD değeri ile tretinoin krem, klobetazol-17- propionat krem ve kalsipotriol kremin ince ve kalın tabaka uygulanmasından hemen sonra UVA verilmesiyle saptanan MFD değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark belirlenmemiştir (p>0.0033). Kalsipotriol kremin kalın tabaka uygulanımının ince tabaka uygulanımına göre MFD'u belirgin olarak arttırdığı saptanmış ve aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.0033). Gün örtüsünün tüm olgularda tam blokaj yaptığı izlenmiştir. Çalışma sonucunda %0.1 tretinoin krem ve %0.05 klobetazol-17-propionat kremin UVA verilmesinden hemen önce uygulamasının UVA geçişine belirgin etkisinin olmadığı sonucuna varılmıştır. 0.05 mg/gr kalsipotriol kremin UVA verilmesinden hemen önce, ince ve kalın uygulamalarının MFD üzerinde belirgin değişikliğe yol açmadığı, fakat kalın uygulamanın ince uygulamayla karşılaştırıldığında MFD'da artışa neden olduğu belirlenmiştir. Kalın uygulama ile ince uygulama arasında anlamlı derecede fark bulunmasına rağmen, kalın uygulamanın hiçbir topikal ajan uygulanmadan bakılan MFD ile anlamlı farklılık göstermemesi nedeniyle, kalsipotriol kremin UVA geçişi üzerine etkisinin belirlenebilmesi amacıyla daha geniş olgu serilerinde çalışmalar yapılması gerektiği düşünülebilmektedir. Açar sözcükler: Fotokemoterapi, minimal fototoksik doz, tretinoin, klobetazol-17- propionat, kalsipotriol.