Sürdürülebilir gelişim kapsamında uygulanan çevresel sanat programının 60-72 aylık çocukların ekolojik ayak izi farkındalığına etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: IŞIK ALTUĞ
Danışman: Duygu Çetingöz
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Araştırmanın amacı, sürdürülebilir gelişim kapsamında uygulanan çevresel sanat programının 60-72 aylık çocukların ekolojik ayak izi farkındalığına etkisini incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılın İzmir ilinin Buca ilçesinde bulunan Millî Eğitim Bakanlığına bağlı bir bağımsız anaokulunda öğrenim gören 60-72 aylık çocuklar oluşturmaktadır. Araştırmada yarı deneme modellerinden ön test- son test kontrol gruplu model kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak, çocukların ekolojik ayak izi farkındalığını belirlemek amacıyla 60-72 Aylık Çocuklar için Ekolojik Ayak İzi Ölçeği (EKAY-Ö) ve çocukların demografik özelliklerini belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Deneysel olarak yürütülen çalışmaya 19 deney grubu ve 19 kontrol grubu olmak üzere toplam 38 çocuk katılmıştır. Deney grubunda yer alan çocuklara 8 hafta boyunca Çevresel Sanat Programı uygulanmıştır. Kontrol grubunda yer alan çocuklara ise müdahalede bulunulmamıştır. Veriler SPSS 29.0 paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırma verilerine betimleyici analizler yapılarak ulaşılmıştır. Bu doğrultuda veriler Mann Whitney U Testi, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile analiz edilmiştir. Araştırmada uygulanan Çevresel Sanat Programının Ekolojik Ayak İzi farkındalığı üzerindeki etkilerine yönelik incelemelerde deney grubunun son test puanları açısından anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Kontrol grubunda ise ön test ve son test puanları arasında anlamlı farklılık bulunmadığı ortaya koyulmuştur. Deney ve kontrol gruplarının Ekolojik Ayak İzi Farkındalığı Ölçeği'nden aldıkları son test puanları arasında deney grubu açısından anlamlı bir fark bulunduğu belirlenmiştir. Deney grubunda okul öncesi eğitime 0-1 yıl ve 1-2 yıl devam etme süresi değişkeni son test puanlarının karşılaştırılmasına göre okul öncesi eğitime devam etme süresi arasında anlamlı bir fark bulunmadığı görülürken, kontrol grubunda ise 1-2 yıl devam çocuklar açısından anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir. Cinsiyet değişkenine göre deney grubunda cinsiyetler arasında anlamlı bir fark bulunmadığı, kontrol grubunda ise cinsiyetler arasında kızlar açısından anlamlı bir fark bulunduğu belirlenmiştir. Araştırmanın sonucu, Çevresel Sanat Programı'nın 60-72 aylık çocukların ekolojik ayak izi farkındalıklarını artırdığını göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Okul öncesi dönem, sürdürülebilir gelişim, çevresel sanat, ekolojik ayak izi