Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Psikiyatri Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DOĞAN IŞIK
Danışman: BEYAZIT YEMEZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Psikiyatri polikliniğine başvuran hastalarda yapılandırılmış görüşme ile DSM-IV tanılarının ve anksiyete bozukluklarının sosyodemografik ve klinik değişkenlerle ilişkisinin saptanması. Dr. Doğan Işık Yazışma adresi: Dokuz Eylül Üniv. Tıp Fak. Psikiyatri AD. Balçova /Izmir e-mail: dogan.isik@deu.edu.tr Amaç: Psikiyatri polikliniğine ilk kez başvuranlarda tanı dağılımlarını belirlemek ve anksiyete bozukluğu alt gruplarını sosyodemografik ve klinik değişkenler açısından karşılaştırmaktır. Yöntem: İlk aşamada Ocak-Nisan 2005 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri genel polikliniğine ilk kez başvuran hastaların ana tam ve eşdurum tamları yapılandırılmış bir görüşme olan MINI (Mini-International Neuropsycbiatric Interview; Kısa Uluslararası Nöropsikiyatrik Görüşme Envanteri) ile saptandı. İkinci aşamada ana tanısı anksiyete bozukluğu olan hasta sayışım arttırmak amacıyla poliklinikten hasta alımına devam edildi. İlk ve ikinci aşamada ana tanısı anksiyete bozukluğu olan ve çalışmaya katılmayı kabul eden hastalara Kaygı Duyarlılık İndeksi (ASI), Durumluluk-Sürekli Kaygı Ölçeği (STAT), Mizaç ve Karakter Envanteri (TCI), PENN Durumluluk Kaygı Anketi (PSWQ), Kısa Yetiyitimi Anketi (BDQ) verildi ve hastaların demografik verileri sorgulandı. DSM-IV'e göre Anksiyete Bozuklukları alt grupları demografik veriler ve psikolojik test sonuçları açısından karşılaştırıldı. Bulgular: Birinci aşamada genel psikiyatri polikliniğe başvuran hastalarda anksiyete bozukluklarının ana tam olarak %40,60 (N=214) ve toplam tam olarak da %45,92 (N=242) ile en fazla konulan tanı olduğu, diğer bozukluklara komorbid olarak en fazla konulan tanının ise %13,85 ile depresif bozukluklar ve %5,31 ile anksiyete bozukluklarının olduğu saptanmıştır. Anksiyete bozuklukları içinde Yaygın Anksiyete Bozukluğu (YAB) (%12,90) ve Başka Türlü Adlandırılamayan Anksiyete Bozukluğu (BTAAB) (%9,67) en sık görülen bozukluklar olmuştur. BTAAB olan hastaların %74,5'inde Karışık Anksiyete ve Depresyon Bozukluğu (KADB) saptanmıştır. Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB), YAB ve Özgül Fobik Bozukluk (ÖFB) ana tanılı hastalarda yüksek oranlarda psikiyatrik komorbidite (%85,7; %69,1; %55) görülmüştür. Anksiyete bozukluklarına en sık major depresif bozukluğunun (%41,11) eşlik ettiği saptanmıştır. Anksiyete duyarlılığı, YAB ve Panik Bozukluğu (PB) grubunda diğer gruplardan anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Hem durumluluk anksiyetesi (STAI-SA) hem de sürekli anksiyete (STAI-TA) YAB grubunda TSSB ve Obsesif KompulsifBozukluk (OKB) grubu dışında tüm gruplardan anlamlı olarak yüksek saptanırken diğer gruplar arasında fark saptanmamıştır. YAB grubunda kaygı düzeyi PB ve BTAAB grubundan anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur. Anksiyete bozukluğu alt gruplarının hepsinde orta derecede yeti yitimi olmasına karşın aralarında anlamlı fark saptanmamıştır. KADB diğer BTAAB gruplarıyla karşılaştırıldığında STAI-SA, STAI-TA ve PSWQ skorları anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Anksiyete bozukluklarına komorbid durumlarda ASI, STAI- SA, STAI-TA, PSQW ve BDQ-7 anlamlı düzeyde artmaktadır. TCPın Zarardan Kaçınma (HA) skorları YAB grubunda Uyum Bozukluğu (UB) ve BTAAB grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır. Kendini Yönetme (SD) skorları YAB grubunda UB ve BTAAB grubuna göre anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Sonuç: Psikiyatri genel polikliniğine başvuran hastalarda en sık görülen bozukluk anksiyete bozukluklarıdır. Anksiyete bozuklukları içinde en sık görüleni YAB'dır. Anksiyete bozukluklarında komorbidite sıktır ve bu durumlarda yeti yitimi, anksiyete duyarlılığı ve kaygılanma belirgin olarak artmaktadır. YAB 'da hem HA'nın yüksek hem de SD'nin düşük olması bu hastalarda ikinci eksen bozukluklarının sık olduğunu göstermektedir. Bu bulgular, YAB'ın tanısal güvenilirliğinin az olduğunu desteklemektedir. KABD'nin sık görülmesi ve diğer anksiyete bozuklukları kadar yeti yitimine ve rahatsızlığa neden olması onun ayrı bir tam kategorisi olmayı hak ettiğini göstermektedir. Anahtar kelimeler: Anksiyete bozuklukları, komorbidite, karşık anksiyete depresyon bozukluğu, anksiyete duyarlılığı, durumluluk ve sürekli anksiyete, yetiyitimi, mizaç ve karakter.