Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2003
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ATAÇ SÖNMEZ
Danışman: BERKANT MUAMMER KAYATEKİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET SIÇAN BEYNİNDE CREBİ ve CREB2 PROTEİNİ DÜZEYİNDE YAŞ ARTIŞI İLE OLUŞAN DEĞİŞİMLERİN İMMÜNOHlSTOKİMYASAL YÖNTEMLE ANALİZİ VE BELLEK BOZULMALARI İLE İLİŞKİSİ Dr. Ataç SÖNMEZ Son yıllarda yapılan çalışmalar yaşlılığa bağlı bellek bozukluklarının sinyal iletim sistemindeki düzensizliklere bağlı olabileceğini göstermektedir. Bir transkripsiyon faktörü olan CREB proteini kısa süreli belleğin uzun süreli belleğe dönüşümü sırasında anahtar rol oynamaktadır. Çalışmalar uzun süreli bellek oluşumunun aktivatör (CREBİ) ve inhibitor (CREB2) transkripsiyon faktörleri tarafından düzenlendiğini göstermiştir. Bu çalışmada 18 adet yaşlı (22-24 aylık), 9 adet genç (3-4 aylık) ve 9 adet erişkin (12-13 aylık) Wistar Albino sıçanda Morris su labirenti kullanılarak öğrenme ve bellek perfromansları test edilmiştir. Öğrenme ve bellek testinden sonra hayvanların beyin dokularından kesitler alınarak, immünohistokimyasal yöntemle, hipokampal alanda CREBİ ve CREB2 protein düzeyleri incelenmiştir. Her hayvanın daha önce platformun bulunduğu kadranda harcadığı süre hayvanın bellek skoru olarak kullanılmıştır. Bellek skoru genç hayvanların bellek skoruna göre 1 standart sapma sınırları içerisinde kalan 8 yaşlı sıçan bellek-normal olarak değerlendirilmiştir. Genç sıçanların ortalama skorunun 1 standart sapma altında skora sahip 10 yaşlı sıçan bellek-bozuk olarak sınıflandırıldı. Yaşlı-bellek bozuk sıçanların CREBİ düzeyinin genç, erişkin, ve yaşlı-bellek normal sıçanlara göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde azaldığı (p=0.032), buna karşın CREB2 düzeyinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı gözlenmiştir. Bu sonuçlar yaşlı bellek-bozuk sıçanlarda CREBİ protein immünreaktivitesinin anlamlı şekilde azaldığını ve bunun yaşlı-bellek bozuk hayvanlarda görülen uzaysal bellek bozukluğuna etkisi olabileceğini göstermektedir. Anahtar Sözcükler: CREBİ, CREB2, bellek, hipokampus, yaşlanma, Morris su labirenti, immünohistokimya.