Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF İLHAN
Danışman: TUNCAY CANBULAT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsanın sahip olduğu en güçlü iletişim araçlarından biri olan dil, çocuğun öğrenmesi ve gelişiminde önemli bir rol oynar. Dil gelişiminde erken çocukluk dönemi kritik dönemlerden en önemlisi olarak görülmektedir. Bu dönemde dil gelişiminin desteklenmesinde farklı etkinlikler önerilmektedir. Bu etkinliklerin en önemlileri arasında çocuğa düzenli kitap okumak yer alır. Alan ya¬zında çocukla birlikte kitap okuma yöntemlerinden biri de Etkileşimli Kitap Okuma Programı (EKOP) olarak belirtilmektedir. Yetişkin ve çocuk arasında etkin bir iletişimi temel alan "EKOP" yöntemi yetişkin tarafından çocuklara öykü okunmaya başlamadan önce çocukların katılımcı olmalarını sağlaması ve bu katılımın öykü okuma sırasında ve sonrasında devam etmesini teşvik etmesi bakımından geleneksel uygulamalardan farklılaşmaktadır. Bu araştırma, EKOP'un ilkokul birinci sınıf öğrencilerinin temel dil becerilerine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu çalışmada karma araştırma yöntemlerinden iç içe desen kullanılmıştır. Nicel araştırma teknikleriyle elde edilen veriler nitel verilerle desteklenmiştir. Araştırmanın nicel kısmında öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Nitel kısmında ise görüşmeler yapılmıştır. Deneysel süreç ile ilgili öğrenci görüşlerini elde etmek için, uygulama sürecinin bitiminde uygulama yapılan öğrencilere, sınıf öğretmeni ve velilere "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" uygulanmıştır. Ayrıca araştırmacı günlüğü yoluyla gözlemler gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2018-2019 öğretim yılı İzmir ili Buca ilçesinde özel bir ilkokulun biri deney (n=19) biri kontrol grubu (n=16) olmak üzere iki 1. sınıfı oluşturmuştur. Veriler, öğrencilerin alıcı ve ifade edici dil becerilerini ölçmek için Kazak Berument ve Gül Güven (2010) tarafından geliştirilen "TİFALDİ (Türkçe İfade Edici ve Alıcı Dil Testi)", yazım kuralları beceri düzeylerini ölçmek için Obalar (2009) tarafından geliştirilen Okuma Yazma Becerileri Ölçekleri arasında yer alan "Yazım Kuralları Ölçeği" ile toplanmıştır. Nicel verilerin analizi SPSS 22 programı ile gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin analizinde ise betimsel analiz kullanılmıştır. 8 hafta süren uygulamanın sonucunda araştırmanın bulguları, EKOP'un uygulandığı deney grubu öğrencilerinin alıcı ve ifade edici dil becerilerinin kontrol grubu öğrencilerine göre anlamlı düzeyde arttığını ortaya koymuştur. Ayrıca "Yazım Kuralları Ölçeğin'den" elde edilen puanlara göre öğrencilerin yazım kuralları farkındalığı deney grubu lehine anlamlı düzeyde artmıştır. Bu sonuçlar, etkileşimli kitap okuma programının ilkokul birinci sınıf öğrencilerinin temel dil becerileri gelişimini pozitif yönde, anlamlı düzeyde etkilediğini göstermektedir. Alıcı, ifade edici dil öntest-sontest puanları ile yazım kuralları ölçeği sontest puanları cinsiyete göre karşılaştırıldığında deney ve kontrol grupları arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Yine, alıcı, ifade edici dil öntest- sontest puanları ile yazım kuralları ölçeği sontest puanları ailelerin kitap okuma sıklığına göre karşılaştırıldığında, alıcı dil puanlarında ailelerin çok sık okuma gerçekleştirdiği çocukların lehine anlamlı düzeyde farklılık bulunmuştur. Araştırmacı gözlemi, öğrenci, veli ve sınıf öğretmeni görüşlerine göre de etkileşimli kitap okuma programı çocukların dil gelişimini olumlu etkileyen bir okuma yöntemi olarak değerlendirilmiştir.