Hematolojik kanserin hasta ve bakım veren arasındaki ilişkiye etkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGÜ SERÇE

Danışman: NESLİHAN GÜNÜŞEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Çalışmanın amacı; yatarak hematolojik kanser tedavisi gören hasta ve bakım verenlerinin bu süreçteki deneyimlerini ve aralarındaki ilişkinin doğasını açıklamaktır. Yöntem: Araştırma fenomenolojik kalitatif tipte ve diyadiktir. Çalışma Türkiye'nin İzmir ilinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini amaçlı örnekleme ile seçilen onkoloji kliniğinde kanser tedavisi alan 12 hasta ve 12 bakım vereni oluşturmuştur. Derinlemesine görüşmeler yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırma sonucunda 4 tema ortaya çıkmıştır. Zorlu yolculuk temasının altında hasta ve bakım verenlerin rutinlerinin ve gelecek planlarının bozulmasına bağlı hayal kırıklığı, sosyal destekten uzak kalmaya bağlı yalnızlık ve özlem duyguları, belirsizlik yaşamaya bağlı endişe, ölüm korkusu, geçmişe yönelik pişmanlıklar ve fiziksel semptomlar nedeni ile öfke yaşama yer almaktadır. Birlikte ama yalnız teması altında bireylerin dine yönelerek duygularını, düşüncelerini ve ihtiyaçlarını saklayarak, güçlü kalmaya çalışarak ve ağlayarak baş etmeye çalıştıkları saptanmıştır. Bunun yanı sıra yoğun duyguların sonucu olarak hasta ve bakım verenlerin iletişimlerinin azaldığı belirlenmiştir. Yol arkadaşlığı temasında bireylerin rol dengesinde değişim, ilişkilerinde bağlanmada artma ve güvende artma deneyimledikleri bulunmuştur. Yeni ufuklar teması altında, bu sürecin sonunda olumlu olarak iki tarafında kendi değerini ve yaşamın değerini fark ettiği, sabretmeyi, affetmeyi ve esnek olmayı öğrendiği, baş etme becerilerini geliştirdiği belirlenmiştir. Sonuç: Hematolojik kanser ve tedavisi hasta ve bakım verenler için zor bir süreçtir. Hemşireler hasta ve bakım veren arasındaki ilişkiyi güçlendirerek, stres yönetimi ve karşılıklı iletişimi geliştiren müdahalelerde bulunarak hasta ve bakım verenlerin baş etmelerini desteklemeleri önemlidir. Anahtar Kelimeler: Bakım veren, Diyadik, Hematolojik kanserler, Hemşirelik, Kanser hastası, Kalitatif