KOAH hastalarında inspiratuar kaslara özgü ısıtma ile yapılan egzersiz eğitiminin etkileri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RIDVAN AKTAN
Danışman: SEVGİ ÖZALEVLİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç:Egzersiz eğitimine ek olarak yapılan inspiratuar kaslara özgü ısınma ile başlanan inspiratuar kas eğitiminin kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) olan hastalarda solunum fonksiyonları, solunum kas kuvveti, egzersiz kapasitesi, algılanan dispne şiddeti ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi üzerine etkileri araştırmak ve yorumlamaktır. Yöntem:Çalışmaya dahil edilen orta-ağır düzey 30 KOAH hastasının demografik bilgileri ve klinik bilgileri kaydedildi. Solunum fonksiyon testi, maksimum inspiratuar (MIP) ve ekspiratuar (MEP) ağız içi basınçlar, altı dakika yürüme testi (6DYT), modifiye Medical Research Council (mMRC) dispne ölçeği, Saint George Solunum Anketi (SGRQ) ve Kısa Form-36 Sağlık Araştırması ölçeği (SF-36) değerlendirildi. Randomize olarak iki gruba ayrılan hastalara haftada 3 gün 8 hafta boyunca aerobik egzersiz, solunum egzersizleri ve periferal kas kuvvetlendirme eğitimlerini içeren standardize bir pulmoner rehabilitasyon (PR) programı uygulandı. Kontrol Grubu; PR programına ek olarak inspiratuar kas eğitimi (İKE), Çalışma Grubuna ise; kontrol grubuna ek olarak İKE seanslarından önce inspiratuar kasları ısıtma protokolü uygulandı. Bulgular:Gruplar demografik ve klinik açıdan benzerdi(p>0.05). Her iki grupta da mMRC dispne skorunda anlamlı düşüşle birlikte, 1. saniyedeki zorlu ekspiratuar volüm (FEV1)%, zorlu vital kapasite (FVC)%, tepe akım hızı (PEF)% ve MIP değerlerinde, 6DYT mesafesinde ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesinin (SİYK) alt parametrelerinde anlamlı yükselmeler bulundu(p<0.05). FEV1% (p=0.006), PEF% (p=0.002), MIP(p=0.001), 6DYT mesafesi(p=0.001) ve SİYK değerlerindeki artış, çalışma grubunda istatistiksel olarak daha fazlaydı(p<0.05). Sonuç:Orta-ağır düzey KOAH hastalarında egzersiz eğitimine ek olarak yapılan inspiratuar kas eğitiminin solunum fonksiyonlarını, solunum kas kuvvetini, egzersiz kapasitesini, algılanan dispne şiddetini ve sağlıkla ilişkili yaşam kalitesini iyileştirse de; inspiratuar kas eğitimi öncesi inspiratuar kasları ısıtmak bu kazanımları daha fazla arttırmaktadır.