Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMİRE OĞUZHAN GÜVEN
Danışman: Ayşegül Özgenç Aksoy
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Ürkmez Barajı'nın çarpıtılmış fiziksel modeli kullanılarak, barajın yıkılması durumunda bitki örtüsünün taşkın dalgası yayılımına etkisi deneysel ve sayısal olarak araştırılmıştır. Çarpıtılmış fiziksel modelin yatay ve düşey ölçekleri sırasıyla 1/150 ve 1/30'dur. Baraj fiziksel modelinde Ürkmez barajının göl, gövde ve bitki örtüsünü de içeren mansap bölgesi yer almaktadır. Taşkın dalgası yayılımına bitki örtüsü etkisini görmek amacıyla deneyler gerçekleştirilmiştir. Baraj yıkılma senaryosu ani yıkılma ve kısmi yıkılma şeklinde gerçekleştirilmiştir. Deneyler esnasında zamana bağlı su derinlikleri ve hız ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler bitki örtüsüz olarak yapılmış deneylerle karşılaştırılmış olup bitki örtüsünün mevcudiyetinin yerleşim yerlerini taşkın dalgasının olası zararlarından koruduğu belirlenmiştir. Deneysel olarak gerçekleştirilen baraj yıkılması senaryoları sayısal olarak da modellenmiştir. Baraj gölü, baraj gövdesi ve mansap bölgesi Flow 3D programına aktarılmıştır. Deneylerden elde edilen çıkış hidrografı ve baraj gölü su yükseklikleri bu programda sınır şartı olarak kullanılmıştır. Farklı türbülans modelleri kullanılarak elde edilen sonuçlar, deneysel sonuçlar ile karşılaştırılmıştır. Baraj yıkılması, can ve mal kaybına neden olan yıkıcı afetlere sebep olabilir. Bu tez kapsamında elde edilen deneysel ve sayısal veriler bir acil eylem planının oluşturulması için gereken verilerdir. Taşkın dalgasının yüksekliği ve hızı bölgelerin tehlike sınıflarının belirlenmesinde kullanılmıştır. Aynı zamanda taşkın dalgası yükseklikleri kullanılarak taşkın haritaları elde edilmiştir.