Üç Boyutlu Bir Yumuşak Doku Rejenerasyon Modeli Geliştirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Dental Biyomalzemeler Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BİRTAN TOLGA YILMAZ
Danışman: Aliye Akcalı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu yüksek lisans tezinin amacı, insan diş eti fibroblast (HGF) hücreleri ve fare fibroblast hücre hattı (L929) kullanılarak farklı oranlarda kolajen ve hiyalüronik asit (HA) içeren hidrojeller ile geliştirilen üç boyutlu yumuşak doku modelinde hücre-matriks etkileşimlerinin incelenmesidir. Bu çalışma ile, yumuşak doku rejenerasyonu ve yeni biyomalzemeler için potansiyel bir model geliştirilmesi hedeflendi. Bireylerden izole edilmiş insan diş eti fibroblastları ve ticari L929 hücre hattı kullanılarak farklı hücre yoğunluğunda sferoidler oluşturuldu. Bu sferoidler, hücre-matriks etkileşiminin incelenmesi için farklı oranlarda kolajen ve HA içeren hidrojellerle gömüldü. Sferoid büyüme dinamikleri mikroskop görüntüleme ve görüntü analizi (ImageJ programı) ile değerlendirildi, metabolik aktiviteleri Presto mavisi testi ile ölçüldü ve hücre invazyonu ise; matriks içindeki uzantılar aracılığıyla analiz edildi. İnsan diş etinden ve L929 hücre hattından izole edilen fibroblastlardan elde edilen sferoidlerin, stabil bir yapı sergilediği gözlendi. L929 sferoidleri, kolajen ve HA bazlı hidrojellerde belirgin invaziv özellikler göstermişlerdir. İnsan diş etinden izole edilen fibroblast sferoidleri ise daha az invaziv davranış sergilemişlerdir. 3:2 kolajen/HA oranına sahip hidrojeller, her iki hücre tipi için en büyük sferoid hacmini sağlamıştır. Geliştirilen yeni yumuşak doku rejenerasyon modelinin, yumuşak doku rejenerasyonu ve biyomühendislik uygulamaları için elverişli olduğu gösterilmiştir. Bu tez çalışması hücre-matriks etkileşimlerinin daha iyi anlaşılmasında ve translasyonel modellerin kullanımı açısından literatüre katkı sağlamaktadır. İlerleyen çalışmalarda farklı hücre tipleri ve matriks bileşenleriyle modelin geliştirilmesi planlanmaktadır.