Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2007
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İSMAİL BİLGE ÇETİN
Danışman: AYŞE GÜLDEM CERİT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Asya ve Avrupa arasındaki ticaret sürekli bir artıs içerisindedir. Bazı endüstrilerde ürünlerin büyük bir çogunlugu maliyet üstünlügü saglamaları nedeniyle Uzak Dogu'da üretilmekte, dogrudan Avrupa'ya ihraç edilmektedir. Ancak, bazı endüstrilerde nihai ürünler pazar durumunda olan Avrupa içerisinde ya da Avrupa'ya yakın bölgelerde üretilmektedir. Bu durum ürünün hacim ya da agırlık kazanması nedeniyle mahreçte üretiminin üretici için avantajlı olmamasından kaynaklanmaktadır. Türkiye'de de benzer bir durum söz konusudur ve bazı ürünlerin yarı mamul bölümleri Uzak Dogu'dan temin edilip, Türkiye'deki fabrikalarda nihai ürüne dönüstürüldükten sonra Avrupa'ya ihraç edilmektedir. Bu çalısmada, deniz ticaretinin gelistirilmesi kapsamında Türkiye'nin üzerinden ve çevresinden geçen zengin ulastırma agları üzerinde Çin'den gelen yarı mamullerin ve diger ürünlerin, dagıtımının yapıldıgı veya ürüne dönüstürüldükten sonra nihai ürünün Almanya'ya yollandıgı bir lojistik merkez olup olamayacagının analizi yapılmıstır. Yer seçim kararı konusunda özellikle fabrika yeri seçimi ve dagıtım merkezi yeri seçimi konusunda çok sayıda nicel ve nitel yöntem kullanılmıstır. Çalısmada yer seçim teorileri esas alınmıstır. Türkiye'nin ulastırma agları üzerindeki lojistik merkez olma potansiyelinin uygunlugunun ölçülmesi amacıyla çoklu bir metodoloji kullanılmıstır. lk olarak uygulama alanı olarak elektrik elektronik endüstrisi seçilerek Türkiye'nin Çin ve Almanya arasında ulastırma maliyetleri açısından uygun bir noktada olup olmadıgını test eden bir yöneylem arastırması metodu olan Agırlık Merkezi yöntemi uygulanmıstır. kinci olarak, ulastırma agları üzerinde lojistik merkez yer seçim degiskenlerinin tespiti amaçlı olarak literatür taramaları ve düzenli hat konteyner acenteleri, sanayi kurulusları ve dıs ticaret sirketleri temsilcileri ile yüz yüze görüsmeler gerçeklestirilmistir. Bu nitel çalısmalardan elde edilen degiskenleri test etmek amacıyla Türkiye'deki denizcilik, lojistik ve dıs ticaret isletmelerinden olusan örneklem grubuile bir saha arastırması gerçeklestirilmistir. Bu çalısmada Türkiye ile Yunanistan, Bulgaristan ve Romanya lojistik merkez yer seçim degiskenleri açısından karsılastırılmıstır. Degiskenlerin örneklem kapsamında degerlendirilmesi ile elde edilen veriler frekans dagılımı, faktör analizi ve regresyon analizi yöntemleri ile ilgi analizlerine ve karsılastırmalı analizlere tabi tutulmustur. Çalısma kapsamında Türkiye'nin Çin-Almanya ulastırma agları ekseninde bir lojistik merkez olma potansiyeli incelenmis ve bu potansiyelin deniz ticaretinin gelisimine etkileri kesifsel ve tanımlayıcı arastırmalarla analiz edilmistir.