Tarih öğretimine yönelik sanal gerçeklik uygulamasının geliştirilmesi ve değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HÜSEYİN NARİN

Danışman: Ercan Akpınar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, sanal gerçeklik teknolojisi ile tarih öğretimine yönelik etkileşimli bir sanal gerçeklik uygulamasının geliştirilmesi ve değerlendirilmesidir. Bu amaç doğrultusunda tasarım ve geliştirme araştırması (TGA) yöntemi ile Efes Örenyeri'ne yönelik sanal gerçeklik uygulaması geliştirilmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışma grubunu dört alan uzmanı ve dört öğrencinin oluşturduğu bu araştırmada, tarih öğretimine yönelik etkileşimli sanal gerçeklik uygulamasının geliştirilmesinde ADDIE öğretim tasarım modeli benimsenmiştir. İhtiyaç analizinden elde edilen bulgular ve literatür ışığında, sanal gerçeklik uygulamasını geliştirme ve değerlendirme sürecinde, iki pilot ve bir nihai uygulama, Oculus Quest 2 sanal gerçeklik gözlüğü aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Uygulamanın geliştirilmesi ve değerlendirilmesi aşamasında, yarı yapılandırılmış görüşme formu, gözlem formu, anket ve Gökoğlu ve Çakıroğlu (2019)'nun sanal gerçeklik ortamlarında bulunuşluk hissi ölçeği kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerden, nitel verilerin analizinde ise içerik analizinden yararlanılmıştır. Tarih öğretiminde sanal gerçeklik teknolojisi kullanımının, kalıcılığı ve aktif öğrenmeyi sağladığını, motivasyon ve derse karşı ilgiyi artırdığını, eleştirel düşünme becerisini geliştirdiğini ifade eden katılımcıların, sanal gerçeklik ortamında bulunuşlukluk düzeylerinin yüksek düzeyde olduğu görülmektedir. Araştırma sonuçları incelendiğinde, katılımcılar sanal gerçeklik ortamına yönelik olumlu görüş bildirirken, tarih öğretimine yönelik geliştirilen sanal gerçeklik uygulamasının ise, öğretim teknolojisi olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. Sanal gerçeklik uygulamasının, tarih öğretiminde kullanılarak farklı değişkenler üzerine etkisinin araştırılması, uygulayıcı ve geliştiricilere rehberlik ederek, araştırma ve çalışmalara ışık tutacağı beklenmektedir. Anahtar Kelimeler: Sanal gerçeklik, tarih, üç boyutlu öğrenme ortamı.