Metropolis Ana Tanrıça Kült Mağarası

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYGÜN EKİN MERİÇ

Danışman: BİNNUR GÜRLER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ana Tanrıça kutsal alanı, Metropolis'in 4.5 km. kuzeyindeki GallesionDağı yamaçlarında, birbirlerinden 30 metre uzaklıkta bulunan iki Mağara'danoluşur. Aşağıdaki Mağara daha küçüktür. Her iki Mağara'da ele geçen AnaTanrıça'ya sunulmuş binlerce adak sunusu, tez kapsamında ayrıntılı olarakdönemsel ve kültsel olarak incelenmiştir.Ele geçen buluntular, Eski Tunç Çağı'ndan Roma Dönemi sonlarınakadar çok geniş bir zaman dilimine yayılmakta ve istatistiklerin gösterdiğinegöre, Hellenistik Dönem'de, özellikle MÖ. 2. yy.'da, Roma Dönemi'nde MS. 75-100 yılları arasında yoğunlaşmaktadır. Bu dönemsel yoğunluklar Metropoliskent içindeki kazılarda ele geçen buluntularda da paralellik göstermektedir.Mağara'da terrakotta figürin, seramik, sikke, cam, kemik gibi farklıtürlerde sunu eşyası ele geçmiştir. Bunların içinde binlerce Ana Tanrıça figürini,özellikle dikkat çekmektedir. Seramik buluntular içinde, içki kaseleri, güveçtencereleri ve az saydaki yemek tabakları Tanrıça'nın törenleri sırasında yazılıkaynaklardan bilinen, kült yemeğinin varlığını ıspatlamaktadır. Törenlersırasında içki sunusunun önemli olduğunu gösteren içki kapları çok yoğundur.Buna karşılık pişirme kabı ve tabakları ise daha azdır. Olasılıkla yemekler ızgarada pişiriliyordu. Ele geçen çok sayıdaki kandil törenlerin gece de devam ettiğinigöstermektedir. Ele geçen fal bakımında kullanılan işlenmiş aşık kemiklerininyanısıra özel olarak delinmiş olanların, Tanrıça törenlerinde rahiplerinkullandığı kırbaçlara geçirildiği anlaşılmıştır.Ele geçen binlerce Ana Tanrıça figürini, Mağara'nın Ana Tanrıça tapkısıiçin kullanıldığını açıkca göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Ana Tanrıça, Mağara, Kült, Attis, Adak, Sunu, Seramik, Meter.