Küreselleşme sürecinde bölgesel kalkınma yaklaşımları: Türkiye'de köylere yönelik bir uygulama (1975-2001)


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2009

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: CEREN ERSÖZ

Danışman: MEHTAP TUNÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünya ekonomisinde II. Dünya Savaşı sonrası yarı sömürge durumundaki ülkelerin bağımsızlıklarını kazanmalarıyla birlikte ülkeler arasındaki gelişmişlik farklılıkları artarak ekonomi biliminde kalkınma ekonomisi alt bilim dalı ve bölgesel gelişmişlik farklılıkları önem kazanmıştır. Sanayi toplumundan bilgi toplumundan geçiş ve küreselleşme süreci kalkınma anlayışının değişmesine neden olmuştur. Küreselleşme ile ulus devletler güçlerini yitirirken ekonomik açıdan bölgeler ve kentler önem kazanmaktadır. Küreselleşme sürecinde yaşanan teknolojik gelişmeler, bilgi üretimi ve bölgesel yenilikler ile bölgesel kalkınma yaklaşımları ve politikalarında değişimler yaşanmıştır. Yalnızca bölgelerin gelişmişlik farklarının azaltılmasıyla sınırlı kalmayarak ülkenin kalkınmasına ve rekabet gücü artışı sağlama amacıyla her bölge için farklı bölgesel politikalar üretilmiştir.Çalışmanın birinci bölümünde küreselleşme ile yaşanan yapısal değişimle sanayi toplumundan bilgi toplumuna geçiş incelenmiş, bölgesel kalkınmanın dinamikleri açıklanmıştır. İkinci bölümde geleneksel ve yeni bölgesel kalkınma yaklaşımları incelenmiştir. Üçüncü bölümde Türkiye'de izlenen bölgesel kalkınma politikaları ve gerçekleştirilen projeler açıklanmış olup bölgesel kalkınmada etkili bir araç olan kalkınma ajanslarının rolü incelenmiştir. Türkiye'de bölgesel kalkınma sürecinde uygulanan temel politika araçlarından biri de göreli olarak daha az gelişmiş illerden oluşan Kalkınmada Öncekli Yörelerdir. Çalışmanın uygulama bölümünde ise Türkiye'de bölgesel gelişmişlik farklılıklarının iller ve KÖY'ler düzeyinde yakınsama teorisi çerçevesinde analizi gerçekleştirilmiştir.