8. sınıf Türkçe ders kitaplarının çevre eğitimi açısından incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Çevre Eğitimi (Disiplinlerarası) Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RAMAZAN EMRE KOÇAK
Danışman: NEVZAT GÜMÜŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çevre eğitimi ile bireylerin, yaşadıkları çevreyi korumaları ve gelecek kuşaklarına sağlıklı bir çevre bırakabilmeleri için çevre ile ilgili konularda duyarlılık kazanmaları, bilinçlenmeleri ve sorumluluk almaları sağlanmaktadır. Amaçlanan tutum ve davranışların oluşması nitelikli bir çevre eğitimine bağlıdır. Türkçe ders kitapları çevre eğitiminin amaçlarını gerçekleştirmede rol oynayan önemli materyallerden biridir. Bu araştırmanın amacı 8. Sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan içerik ve etkinliklerin çevre eğitimi açısından incelenmesi ve Türkçe ders kitaplarında çevre eğitimine yer verilme durumunu ortaya koymaktır. 8. sınıf Türkçe ders kitabındaki ünitelerin, içerik ve etkinliklerinin çevresine duyarlı ve faydalı bireyler yetiştirmekte yeterli olup olmadığının incelenmesinin çevre eğitiminde kullanılan kaynakların geliştirilmesinde önemli olacağı düşünülmektedir. Çalışmada yazılı materyaller analiz edildiğinden nitel araştırma yöntemi ve bu yönteme ait doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. Bu çalışmada 8. Sınıf Türkçe ders kitaplarında çevre ile ilgili doğa olayları, hava şartları, hava durumu, çevre temizliği, çevre kirliliği, atık maddeler, geri dönüşüm, hava kirliliği, doğal kaynaklar, su kirliliği, atık maddeler, biyolojik çeşitlilik, iklim değişikliği, küresel ısınma, çevre sorunları, ormansızlaşma, biyoçeşitlilik, canlı türleri, yaşam alanı gibi kavramların yer aldığı bulgusuna ulaşılmıştır. Çevre ile ilgili içerik ve etkinliklere Doğa ve Evren, Birey ve Toplum, Hak ve Özgürlükler temalarında yer verildiği ulaşılan bulgulardan biridir. Çalışmada çevre ile ilgili altı adet görsele ulaşılması elde edilen bir başka bulgudur. Bu çalışma ile 8. Sınıf Türkçe ders kitaplarında çevre ile ilgili konulara yeterince yer verilmediği, çevre ile ilgili yer alan içerikler ise teorik bilgilerle sınırlı kaldığı, öğrencilerin kalıcı davranışlar kazanmasına yönelik deneysel bir çalışma veya uygulamaya yer verilmediği görülmüştür. Sonuç olarak 8. Sınıf Türkçe ders kitaplarının çevre eğitimine yönelik yeterli veriye sahip olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 8. Sınıf Türkçe ders kitaplarında çevre ile ilgili sorunlara ve çözümlerine daha fazla yer verilmelidir. Anahtar Kelimeler: Çevre eğitimi, Türkçe ders kitapları, Öğrenme alanı.