Para Politikalarının Banka Risk Alma Davranışı Üzerine Etkileri: Türkiye Örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ANIL KAYNAK

Danışman: Nilgün Acar Balaylar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Para politikası kararlarının bankaların risk algısını ve iştahını etkilemesine ilişkin aktarım mekanizması, para politikasının risk alma kanalı olarak ifade edilmektedir. Literatürde genişletici para politikasının uygulanması sebebiyle faizlerde meydana gelecek düşüşün bankaların risk iştahında ve risk alma davranışında artışa neden olabileceği ileri sürülmektedir. Bu çalışmanın amacı, Türk Bankacılık Sektöründe risk alma kanalının varlığını ve mevduat bankalarının sahiplik yapısına göre risk alma davranışlarını araştırmaktır. Çalışmanın birinci bölümünde öncelikle risk kavramı ve bankacılık sektörünün karşılaştığı riskler ile bu risklerin yönetilmesine ilişkin düzenleyici kurumlar tarafından meydana getirilen ve bankaların yerine getirmekle yükümlü olduğu uygulamalar açıklanmıştır. Takip eden ikinci bölümde ise para politikasının parasal aktarım mekanizması kanalları ve Türkiye'de uygulanan para politikası kararları ile mevduat bankalarının finansal yapısı incelenmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde 2010 ile 2023 yılları arasındaki üç aylık veri setleri kullanılarak, görünüşte ilişkisiz regresyon analizi kullanarak Türkiye'de TCMB'nin politika faiz oranına ilişkin aldığı kararların bankacılık sektöründe risk alma davranışı üzerine etkisi banka mülkiyeti dikkate alınarak analiz edilmiştir. Regresyon sonuçları, Türkiye'de bankaların risk alma kanalının varlığını doğrulamakta olup politika faizinin doğal orandan sapması v durumunda bankaların daha fazla risk üstlenmesine neden olduğunu göstermektedir.