Avrupa birliği güvenliği bağlamında kriz yönetimi faaliyetleri ve Nato ile ilişkisi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Avrupa Birliği (Disiplinlerarası) Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BERKE URAZ

Danışman: OĞUZ SANCAKDAR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılması ve soğuk savaşın sona ermesi ileNATO' ya artık ihtiyaç kalmadığı ve Avrupa'nın kendi güvenliğini sağlayabileceğidüşüncesi Avrupa-Atlantik bölgesinde yaygın hale gelmiştir.SSCB'nden ayrılarak bağımsızlığını ilan eden ülkelerdeki rejim ve yönetimbelirsizlikleri, Yugoslavya'nın dağılması ve nihayet 11 Eylül 2001'de ABD'ye yönelikgerçekleştirilen terör eylemleri, AB ve ABD bakımından 21. yüzyılın güvenlik anlayışınıve tehdit algılamalarını belirlemiştir. Bu bağlamda, toprak ve enerji uğruna yapılanülkeler arası savaşlardan ziyade; etnik nedenlerden, kötü yönetimden, fakirlikten ve`asimetrik tehdit' olarak tanımlanan, nereden, ne zaman, ne şekilde geleceğikestirilemeyen terörist saldırılardan kaynaklanan çatışmalar dünya barışına vegüvenliğine öncelikli tehdit teşkil eden faktörler olarak tespit edilmişlerdir.Avrupa Birliği, bir `küresel aktör' olma hedefi doğrultusunda çok taraflılığı esasalmak suretiyle, ODGP çerçevesinde askeri ve sivil mekanizmalar oluşturarak yenitehditler ile mücadele yolunu tercih etmiştir. NATO ise icra ettiği harekatlarla gerekYugoslavya ve diğer kriz bölgelerinde, gerekse terörizme karşı küresel boyuttamukabele edebilecek yegane güç olduğunu kanıtlamıştır. Irak krizi, mali yükünpaylaşımı, Avrupa Ordusu oluşturma niyeti vb. konular nedeniyle AB-ABD arasındabazı görüş ayrılıkları ortaya çıkmış ve `stratejik ortaklar' yeniden birlikte çalışabilirolmanın yollarını aramaya başlamışlardır.Bu çalışmada AB ve NATO' nun güncel tehditlere karşı yeniden düzenlenenyapıları, kriz ve kriz yönetimi kavramları, AB ve NATO'nun kriz yönetimi faaliyetleriile AB-NATO işbirliğine olan ihtiyacın değerlendirilmesine ve stratejik ortaklığındevam edip etmemesine yönelik bir sonuç ortaya konmaya çalışılmıştır.Anahtar Kelimeler: 1) Avrupa Birliği, 2) Kriz,