Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FİLİZ TAHİROĞLU TARHAN
Danışman: MELEK MERDİVAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, çevresel su örneklerinde eser düzeyde bulunan U(VI) iyonunun ön deriştirilmesi ve sonrasında spektrofotometrik olarak tayin edilebilmesi için iki farklı yöntem geliştirilmiştir. Geliştirilen yöntemlerden biri olan yerdeğiştirmeli iyonik sıvılı dispersif sıvı-sıvı mikro ekstraksiyon (yd-İS-DSSME) yönteminde, U(VI) iyonunun kompleksleşmesi için pirokatekol viyole (PV) ve arsenazo III ligandları kullanılmıştır. İyonik sıvı olarak 1-metil-3-n-oktil imidazolyum, anyon değiştirici reaktif olarak da lityum bis (triflorometil) sulfonil imid tuzu kullanılmıştır. Optimizasyon parametreleri olarak kompleksleşme pH sı, kompleksleştirici reaktif derişimi, yüzey aktif madde türü ve miktarı ve iyon değiştirme reaktifinin iyonik sıvıya mol oranı araştırılmıştır. Optimal koşullar altında doğrusal çalışma aralığı PV ile 0,1-10 ppb ve arsenazo III yöntemi ile 0,2-8 ppb olarak elde edilmiştir. U(VI) iyonun ön deriştirilmesi için geliştirilen diğer bir yöntem ise sulu iki-faz sistemidir. Bu yöntemde, iyonik sıvı ve inorganik tuz kullanılarak faz ayrımı oluşturulmuştur. Uranyum(VI) iyonu, arsenazo III ligandı ile kompleksleştirilerek tayin edilmiştir. Sulu iki-faz sisteminde dört farklı iyonik sıvı (tetra oktil fosfonyum bromür, trihegzil tetra desil fosfonyum bromür, 1-metil-3-n-oktil imidazolyum bromür ve tetra-n-oktil amonyum bromür) ve dipotasyum hidrojen fosfat inorganik tuz kullanılmıştır. Faz oluşumuna katkı için triton X-100 yüzey aktif maddesi ortama eklenmiştir. Eklenen inorganik tuz türü ve miktarı, iyonik sıvı miktarı ve yüzey aktif madde miktarı sulu iki-faz sisteminde her iyonik sıvı için optimize edilmiştir. U(VI)-arsenazo III kompleksinin oluşumunda ligand derişimi ve kompleksleşme pH sı yd-İS-DSSME yöntemi ile aynıdır. Geliştirilen arsenazo III kompleksleşmesine dayanan yd-İS-DSSME ve sulu iki faz sistemi yöntemleri musluk suyu, içme suyu örneklerine başarı ile uygulanmıştır.