Glioblastoma multiforme hücre hatlarında var olan eritropoetin reseptörlerinin tayini ve eritropoetinin bu hücre hatlarında proliferasyona, migrasyona, invazyona ve angiogeneze etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sinirbilimler Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP ÖZGE AYYILDIZ
Danışman: ŞERMİN GENÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Glioblastoma multiform (GBM), yetişkinlerde görülen malignant beyin tümörleri arasında en yaygın olarak rastlanan beyin tümörü şeklidir. Günümüzde GBM hastalarına uygulanan cerrahi rezeksiyon, temozolamide aracılığı ile alkilleyici ajan bazlı kemotörapatik uygulanması ve iyonize edici radyasyon tedavisi gibi tedavi yöntemlerine karşı GBM hastalarının ortalama yaşam süreleri 15 ay olup, 5 yıllık sağ kalım oranları %10 dan azdır. Anemi hem hematolojik kökenli hem de solid tümöre sahip kanser hastalarında, hastalığın seyri boyunca herhangi bir evresinde görülen ve hastalığın seyrini etkileyen bağımsız bir prognostik faktördür. Kanser süresince görülen aneminin, kanser hastalarında radyoterapiye, kemoterapiye ve cerrahi müdahaleye yanıtı azalttığını, tedaviyi olumsuz etkilediğini gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Rekombinant insan eritropoeitini (rHuEPO) klinik olarak kronik böbrek hastalığı ile antiviral HIV terapisi ilişki anemide kullanıldığı gibi kemoterapinin tetiklediği aneminin (CIA) gözlendiği kanser hastalarında da kullanılmaktadır. Bu çalışmamızda, U-87 malignant glioma (U-87 MG) hücre hattında öncelikle, hangi eritropoetin (EPO) reseptörlerinin bulunduğunun belirlenmesi ve sonrasında bu EPO reseptörleri aracılığı ile proliferasyon, migrasyon, invazyon ve angiogenesiz gibi hangi biyolojik olayların düzenlendiğinin belirlenmesi amaçlamıştır. Bu doğrultuda önce bilinen EPO reseptörleri olan EPO reseptörü (EPOR), Efrin B4 reseptör tirozin kinaz (EPHB4) ve Beta ortak reseptörü (CSF2RB)'nün varlığı U-87 malignant glioma hücre hattında gösterilmiş, daha sonra reseptör spesifik siRNA'lar ile gen ifadeleri 24 saatte efektif olarak susturulmuştur. Reseptör gen ifadesi baskılanan hücreler 1 IU/ml Epo ile muamele edilmiş, hedef reseptörlerin rHuEPO'nun proliferasyona, migrasyona ve invazyona etkisi scrambled kontrolleri ile kıyaslanarak yorumlanmıştır. rHuEpo'nun U-87 MG hücrelerinin proliferasyonunu ve invazyonunu anlamlı bir şekilde artırdığı bulunmuştur. EPO reseptörlerinin, EPOR, EPHB4 ve CSF2RB; bu hücrelerde proliferasyon ve invazyon metabolik yolaklarının aktive olmasına ayrı ayrı katkı sağladığı anlamlı olarak gösterilmiştir. Her bir reseptörün ayrı ayrı susturulduğu koşullarda, proliferasyon ve invazyon anlamlı olarak azalmıştır. Bununla beraber rHuEPO'nun U-87 MG hücrelerinin migrasyonunu anlamlı olarak artırmadığı gösterilmiştir.