Multipl sklerozlu hastalarda motor-motor ve motor-kognitif dual taskların dengeye etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FULYA MERCAN

Danışman: BİLGE KARA

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Multipl Skleroz'te (MS) dual task performansı sıklıkla etkilenmiştir. MS'li hastalarda motor-motor ve motor-kognitif dual taskların dengeye etkisini incelemektir. Yöntem: Araştırmaya 38 MS hastası alındı ve sonuçlar yaşları MS grubu ile eşleşik 34 sağlıklı kontrol ile karşılaştırıldı. Dengeyi değerlendirmek için 'Steady Stance Test' (SST), Berg Denge Ölçeği (BBS) ve Aktiviteye Özgü Denge Güvenliği Ölçeği (ABC) kullanıldı. SST tasksız olarak ve motor-motor, motor-kognitif tasklarla birlikte tekrarlandı. Özürlülük, bilişsel durum, depresyon ve yorgunluk değerlendirmesi için sırasıyla 'Expanded Disability Status Scale' (EDSS), Standardize Mini Mental Test (SMMT), 'Beck' Depresyon Envanteri (BDI) ve Yorgunluk Etki Ölçeği (YEÖ) kullanıldı. Bulgular: MS hastaları ile kontrol grubu arasında BBS ve ABC'de anlamlı farklılık gözlendi. SST'nin gözler açık tasksız sol ayak önde duruş, gözler kapalı tasksız, motor-motor ve motor kognitif tasklı sağ ayak önde tandem duruş, gözler kapalı tasksız sol ayak önde tandem duruş ve gözler kapalı tasksız ve motor-kognitif tasklı sağ tek ayak üzerinde duruş testleri dışındaki tüm parametrelerinde MS grubu ile kontrol grubu arasında anlamlı farklılıklar vardır. Sol ayak önde tandem duruşta gözler kapalı tasksız duruş ile motor-motor tasklı duruş arasında ve tasksız duruş ile motor-kognitif tasklı duruş arasında anlamlı fark saptanmıştır. BBS ile EDSS arasında, BBS ile ABC arasında ve BBS ile YEÖ'nün fiziksel ve sosyal alt parametreleri arasında korelasyonlar bulunmuştur. YEÖ'de gruplar arasında farklılık gözlenmemiştir. Sonuç: MS hastalarında gözler açık pozisyonda yapılan 'dual task'lar dengeyi azaltmıştır. Gözler kapalı olarak yapılan motor-kognitif 'dual task', motor-motor 'dual task'a göre dengede kalış süresini daha fazla arttırmıştır. MS hastaları için motor-kognitif dual tasklı gözler kapalı denge eğitimi verilebilir. Anahtar Sözcükler: Multipl skleroz, dual task, denge