Coğrafi bilgi sistemi tabanlı acil afet yönetim sistemi: İzmir ili uygulaması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ekonometri Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET AKSARAYLI
Danışman: VAHAP TECİM
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Dünyada ve Türkiye'de birçok bölge coğrafi yapısı nedeniyle tarih boyunca can ve mal kaybına yol açan büyük doğal afetlere uğramıştır, özellikle ülkemizde yaşanan son afetlerde, yöneticilerin hızlı ve doğru karar vermelerini sağlayacak araçlardan ve bilgiden yoksun oldukları ortaya çıkmıştır. Bu durum afetlerle mücadelede, bilginin ve bilgi teknolojilerini kullanmanın önemini ortaya koymuştur. Türkiye'de afetlerle mücadele için yöneticilere destek verecek bir bilgi sisteminin kurulması gerekmektedir. Bunun için, coğrafi çok hızlı ve rahat kullanılabildiği veri tabanı mantığında, görsel özellikte veri yapıları oluşturulmalıdır. Çözüm yaklaşımının, disiplinler arası bir yaklaşımla ele alınması gerekmektedir. Son yıllarda çok fazla kullanım alanı ve kullanıcı bulan Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) böylesi bir sistem olarak tasarlanabilir. CBS birçok sistem ve farklı disiplinlerin entegrasyonunu sağlamada önemli bir araç olması bakımından Afet Yönetimi için CBS yaklaşımı önemli kazanımlar sunmaktadır. Yapılan çalışmada CBS'nin Acil Afet Yönetim Sistemi odaklı kullanımının gerekliliği vurgulanmaktadır. Tezin amacı ve önemi bu noktada öne çıkmaktadır. Çünkü afet yönetimi konusunda CBS yetenekleri ve çözüm yaklaşımı yöneticiler tarafından yeterince keşfedilmemiştir. Afet yönetimi için dünyada CBS yaklaşımlı uygulama örnekleri hızla çoğalmaktadır. Türkiye'de ise henüz çok yeni bir konudur. Uygulamanın yapıldığı İzmir'de, olabilecek afetlerin başında depremin geldiği görülmektedir. Çalışmada, İzmir için CBS Tabanlı Acil Afet Yönetim Sistemi tasarlanmıştır. Sayısal altlıklar oluşturulduktan sonra, deterministik deprem tehlikesi altmda izmir genelinde meydana gelecek hasarlara, yaralanmalara ve maddi kayıplara ilişkin durum için Mapinfo paket programı kullanılarak Map Basic programlama dili ile interaktif bir yapı oluşturulmuştur. Tasarlanan altlık için sayısallaştırmalar yapılmış ve bazı analiz ve sorgulara yer verilmiştir. Söz konusu yaklaşımla, CBS'nin muhtemel deprem sonrası zararı en aza indirebilecek kritik yönetimsel kararlar tartışılmıştır. vı