Psikiyatri servislerinde çalışan hemşirelerin şiddete maruz kalma durumlarının iş doyumuna etkisinin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP AKIŞ

Danışman: Zekiye Çetinkaya Duman

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırma, psikiyatri servislerinde çalışan hemşirelerin şiddete maruz kalma durumlarının iş doyumuna etkisinin belirlenmesi amacı ile tanımlayıcı tasarımda yapılmıştır. Araştırma İstanbul ilinde bulunan iki devlet hastanesinde yapılmıştır. Eş zamanlı bir şekilde veri toplama formları online hale getirilerek gönüllü olan katılımcılara uygulanmıştır. Veriler Haziran-Eylül 2022 aylarında toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini 190 hemşire oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Şiddete Maruz Kalma Durumları Anket Formu ve Minnesota İş Doyum Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı ve yüzde dağılımı, t-testi, ANOVA ve Tukey testleri uygulanmıştır. Psikiyatri servisinde çalışan hemşirelerin yaş ortalaması 30.16±7.17 olup, %73.16'sı kadın, %35.79'unun evli ve %75.26'sı lisans mezunudur. Hemşirelerin, meslekte çalışma yıl ortalaması 7.26±7.71, psikiyatri servisinde çalışma yıl ortalaması 3.43±4.32 ve haftalık çalışma saat ortalaması 48.69±10.18 olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin %98.95'i şiddete maruz kaldığını ifade etmiştir. Hemşirelerin %99.47'sinin sözel, %70.74'ünün fiziksel ve %88.30'unun psikolojik şiddet türüne maruz kaldıkları tespit edilmiştir. Minnesota İş Doyum Ölçeği ve alt boyutlarının puan ortalamaları; içsel doyum puan ortalaması 38.69 ± 7.93, dışsal doyum puan ortalaması 20.51 ± 6.23 ve toplam doyum puan ortalaması 59.19 ± 13.01'dir. Hemşirelerin şiddete maruz kalma durumlarına göre, iş doyumlarında fark bulunmamıştır. Kişilik özelliği psikiyatri servislerinde çalışmaya uygun olduğunu düşünen hemşirelerin iş doyum düzeyleri anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, psikiyatri servisinde çalışan hemşirelerin şiddete maruz kalma oranlarının yüksek olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin içsel, dışsal ve toplam iş doyum düzeylerinin orta düzey olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin şiddete maruz kalmalarının iş doyumunu etkilemediği saptanmıştır. Psikiyatri servisinde çalışan hemşirelerin iş doyumlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi, iş doyumunu yükseltecek stratejilerin oluşturulması ile hemşirelerin iş yerinde şiddete maruz kalabileceği durumlar için gerekli önlemlerin alınması önerilmektedir.