Özel gereksinimi olan öğrenciler (Otizm Spektrum Bozukluğu ve zihinsel yetersizlik) ile tipik gelişim gösteren öğrencilerin okul kavramına yönelik algıları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Özel Eğitim Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EVİM YAŞLI

Danışman: VESİLE YILDIZ DEMİRTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, özel gereksinimli öğrenciler (otizm spektrum bozukluğu ve zihinsel yetersizlik) ile tipik gelişim gösteren öğrencilerin okul kavramına (öğretmen, sınıf, sınıf arkadaşı) yönelik algılarını tespit etmektir. Araştırmanın çalışma grubunu Şanlıurfa iline bağlı Haliliye, Karaköprü, Eyyübiye olmak üzere 3 merkez ilçede 2020-2021 eğitim öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığına bağlı iş uygulama okulu, ilkokul, ortaokul, lise ve bu okullardaki özel eğitim sınıflarına devam eden otizm spektrum bozukluğu olan olan 46, zihinsel yetersizliği olan 41 ve tipik gelişim gösteren 60 öğrenci olmak üzere toplam 147 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak çizme-yazma tekniği, ebeveyn görüşme formu, öğretmen görüşme formu, öğrenci görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmada toplam 588 adet resim, 441 adet görüşme formu verisine ulaşılmıştır. Araştırmanın sonucunda özel gereksinimli öğrencilerin (otizm spektrum bozuluğu ve zihinsel yetersizlik) okul kavramına yönelik algılarının yüksek frekansta olumlu olduğu ancak bunun yanında okula yönelik yalnızlık hisleri geliştirdikleri görülmüştür. Tipik gelişim gösteren öğrencilerin okul kavramına yönelik algılarının yüksek frekansta olumlu olduğu görülmüştür. Özel gereksinimli öğrencilere göre tipik gelişim gösteren öğrencilerin okul kavramına yönelik algılarının eğitsel yönünün daha ağırlıklı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Görüşme formları ile yapılan uygulamalar sonucunda ise tipik gelişim gösteren öğrencilerin okula yönelik şikâyet etme durumunun özel gereksinimli öğrencilere göre daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır.