Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİLAY EYRİCE
Danışman: ERDAL ASLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tarih Eğitiminde Yerellik:1922-1950 Döneminde Menemen KazasıÖZETElinizde bulunan yerel tarih çalışması, iki farklı inceleme konusuna ayrılmışbulunmaktadır. lk olarak Türk tarih eğitiminde yerel tarihin yerini ve önemini irdelemeyeçalıştık. kinci araştırma alanı olarak ise; yerel tarih alanında bir örnek olarak 1922-1950yılları arasında Menemen kazasını inceledik.Yerel bir örnek olarak Menemen kazasını incelemeden önce, dünyada ve Türkiye'deyerel tarihin yerini ve önemini ortaya koymaya çalıştık. 16. yüzyıldan itibaren bazı yerel tarihçalışmaları yapılmıştır; ancak bu alanın asıl yükselişi 20. yüzyılın ikinci yarısına denkgelmektedir. Yerel tarihçiliğin ülkemizde henüz gelişme döneminde olduğunu söyleyebiliriz.Tarih eğitimimizde yerellik, üzerinde çok fazla tartışılabilinecek bir konu değildir; çünkü tarihdersi müfredatlarında ve ders kitaplarında yerel özelliklere pek rastlanmamaktadır. Menemenkazası ise; tarih derslerinde yalnızca Menemen olayı ile karşımıza çıkmaktadır. Menemenolayı gerici nitelikte bir olaydır ve ders kitaplarında da bu şekilde yansıtılmaktadır.Günümüze kadar Menemen kazası ile ilgili olarak yapılmış olan çalışmalar, 1919yılına kadar getirilmiştir. Tezimizde bu kaynaklardan yararlanarak Menemen'in tarihçesine deyer vermiş bulunuyoruz. Menemen kazası, oldukça köklü bir tarihsel geçmişe sahiptir.Coğrafya, tarih biliminin yardımcı disiplinlerindendir. Bu yüzden kazanın coğrafyasına veiklim özelliklerine yer vermeye çalıştık.Bu çalışmanın amaçlarından birisi, çok partili hayata geçiş döneminde Menemen'insosyal, siyasal ve kültürel hayatını ortaya koymaktır. Yaptığımız araştırmaya göre; 1922-1950yılları arasında Menemen'in sosyal hayatını tiyatrolar, müsamereler, spor ve avcılıkfaaliyetleri, ulusal bayramlar gibi unsurlar şekillendirmekteydi. Menemenlilerin yaşantısınıözellikle sıtma hastalığı zaman zaman tehdit etmekteydi.Menemen Ovası, Gediz Nehri'nin de verdiği avantajla, oldukça verimli bir araziyapısına sahiptir. Menemen, ilk iskan dönemlerinden itibaren, tarım merkezi olma özelliğinigünümüze kadar devam ettirmiştir. Kazada hayvancılık da önemli bir ekonomik faaliyettir.Özellikle küçükbaş hayvancılık gelişmiştir. Menemen'in yoğurdu, bölgede büyük üne sahipbulunmaktadır.Nüfus bilgileri, yerel tarih çalışmaları açısından önemli bir unsurdur. I. DünyaSavaşı'ndan sonra Menemen'in etnik yapısı oldukça değişmiştir. Ayrıca 1922-1950 yıllarıarasında kazaya çok sayıda muhacir gelmiştir.Çok partili hayata geçiş dönemi, bütün ülkede olduğu gibi, Menemen'de de halkınsiyasal yaşamını ve sosyal ilişkilerini etkilemiştir. Bu dönüşümü özellikle sözlü kaynaklaradayanarak incelemeye çalıştık. Menemen köylüleri de bu dönemden etkilenmiştir. Bu yüzdenköylerin sosyal, kültürel ve siyasal yapısına ayrıca yer vermeyi tercih ettik. Menemen köyleri,dağ köyleri ve ova köyleri olmak üzere iki gruba ayrılmaktaydı. Ayrıca kaza, köklü birgeçmişe sahip olduğu için, çok sayıda tarihi esere sahiptir.