Kuzey Anadolu Fayı'nın Marmara Denizi Güney Şelf'indeki fay sisteminin sismik yansıma verileri ile haritalanması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ELİF MERİÇ İLKİMEN

Danışman: GÜNAY ÇİFCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Özellikle 1999 Depreminden sonra yoğun bir şekilde araştırılan Marmara Denizi'nin aktif tektoniği, Kuzey Anadolu Fay Zonu'nun (KAFZ) etkisi altında şekillenmektedir. Marmara Denizi'nde 2008 ve 2010 yıllarında K. Piri Reis Araştırma gemisi ile TAMAM projesi kapsamında 3000 km yüksek ayrımlı çok kanallı sismik yansıması ile eşzamanlı CHIRP mühendislik verisi toplanmıştır. Ayrıca 2010 yılı Haziran ayı içerisinde AB 6. Çerçeve tarafından desteklenen, Avrupa Denizleri Gözlem Ağı Mükemmeliyet projesi (ESONET-Marmara DM) kapsamında 1500 m. uzunluğunda streamer ve 240 kanal sismik kayıtçı ile yaklaşık 800 km Yüksek ayrımlı çok kanallı sismik yansıma verisi toplanmıştır. Bu veriler de mevcut olan diğer çok kanallı sismik yansıma verilerine eklenerek SeisLab bünyesinde veri tabanı oluşturulmuştur. Bu veri tabanından, çalışma alanı olan güney şelfinde Gemlik Körfezi ile Kapıdağ Yarımadası arasında kalan bölgedeki çok kanallı sismik yansıma verileri işlenerek, Kuzey Anadolu Fayı'nın güney şelfi içerisindeki devamlığı ve fay yapısının nasıl olduğunun ortaya konması amaçlanmıştır. Sonuç olarak oluşturulan fay haritasında gösterilen doğrultu atımlı fayların Kuzey Anadolu Fayı'nın etkisinde sağ yönlü olduğu düşünülmektedir. Fakat bu fayların Holosen birimine kadar uzanamadığını daha önceki yıllarda aktif olduğunu ama günümüzde aktivitesinin Holosen birimine kadar gelmediği gözlenmiştir. Armutlu Yarımadası'nın güneyi ile Mudanya'nın kuzeyi arasındaki bölgede Holosen de aktif faylar mevcuttur. Çalışma alanındaki hatlar yorumlandığında ve bütün çalışmalar incelendiğinde Güney Marmara'daki fay yapısının şeklinin sıçramalı (step-over) ve transtansiyon yapıya sahip oldukları sonucuna varılmıştır. Faylar eğim atım birleşene sahip olan sağ yönlü doğrultu atımlı faylar ve bu fayların kuzeyinde oluşan normal faylar gözlenmiştir. Diğer bir sonuç ise; çalışma alanındaki tektonik modelin bu fayların etkisi altında oluşan yarım graben yapısı olduğu düşünülmektedir. Graben yapısı içindeki tabakaların güneye doğru eğimlendiği ve kuzey yönüne doğru kama yapısı oluşturduğu bütün hatlarda gözlenmiştir. Tüm güney şelfin güney yönüne doğru saatin tersi yönünde rotasyon hareketi içerisinde olduğu sonucuna varılmıştır.