Kanser tedavı̇sı̇ alan çocukların babalarının deneyı̇mlerı̇nı̇n ve gereksı̇nı̇mlerı̇nı̇n açıklaştırılması: Kalı̇tatı̇f bı̇r çalışma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERAY AFACAN GÜLER
Danışman: NESLİHAN GÜNÜŞEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı; çocuk onkoloji-hematoloji kliniği ve polikliniğinde kanser tedavisi alan çocukların babalarının yaşadığı deneyimler ve gereksinimlerinin açıklaştırılmasıdır. Araştırma tanımlayıcı kalitatif tiptedir. Çalışma Türkiye'nin İzmir ilinde bir üniversite hastanesinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini amaçlı örnekleme ile seçilen çocuk onkoloji-hematoloji kliniği ve polikliniğinde kanser tedavisi alan çocuğu olan 23 baba oluşturmuştur. Derinlemesine görüşmeler tematik analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda dört tema ortaya çıkmıştır. Bu temalar; duygusal deneyimler, değişimler, duygusal yükle baş etme ve gereksinimler temalarıdır. Duygusal deneyimler temasının altında babaların, umut, ölüm korkusu, çaresizlik, belirsizlik ve yalnızlık ile ilgili ifadeleri ve deneyimleri yer almaktadır. Değişimler teması altında babaların yaşama bakış açısında değişim meydana geldiği ve değişimi kabullendikleri, çocuğun hastalık tanısı almasıyla, babaların ''eş rolü'', ''baba rolü'' ve ''çalışan rolü''ne ek ''bakım veren rolü'' de yüklendiği görülmüştür. Aile içi ilişkileri, hasta çocuk ve eşleriyle olumlu yönde, ancak kardeşlerin ihmal edilmesinden kaynaklı olumsuz yönde etkilendiği bulunmuştur. Duygusal yükle baş etme temasının altında, babaların baba rol modeli olarak güçlü görünme çabası gösterdikleri için duygularını çocuklarından saklamaya çalıştıkları, ifade edemedikleri ve güçlü görünmenin onları zorladığı belirlenmiştir. Babaların hemen hepsinin bu süreçte arkadaşlarından sosyal destek aldığı görülmüştür. Gereksinimler teması altında babaların çocukları ilk tanı aldığında, hastalık hakkında bilgi sahibi olmadıkları için bilgi gereksinimi yaşadıkları, şehir değişikliği nedeniyle barınma gereksinimleri olduğu, ek olarak iş kayıpları yaşadıkları ve maddi gereksinimleri olduğu bulunmuştur. Ayrıca uzun, zor ve belirsiz bir tedavi süreci nedeniyle babaların çoğunun ruh sağlıklarının etkilendiği ve psikolojik desteğe ihtiyaçları oldukları belirlenmiştir. Çalışmaya katılan babalar psikolojik destek hizmetlerine nasıl erişeceklerini bilmedikleri için destek alamadıkları, bu süreci yaşayan ailelere hastane tarafından psikolojik destek sağlanması gerektiğini düşündükleri görülmüştür. Pediatrik kanser sürecinde oluşan yeni normalde, hemşireler babaları duygusal yaşantılarını ifade etmeleri için cesaretlendirmeli, değişen rollerini, ilişkilerini, gereksinimlerini fark etmeli ve duygusal yükle baş edebilmeleri için bütüncül bakımı esas alarak psikososyal destek sağlamaları gerekmektedir. Anahtar sözcükler: hemşirelik, kalitatif, kanserli çocukların babaları, pediatrik kanserler, psikiyatri hemşireliği.