Huzurevinde yaşamanın geriatrik hasta grubunda akut böbrek hasarı etyolojisi ve sonlanımı açısından değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGÜN BAŞ

Danışman: SEDAT YANTURALI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş:Geriatrik popülasyonun komorbidite çokluğu, çoklu ilaç kullanımı, böbrek yapısının yaşla değişmesi nedeniyle ABH' ye yatkınlığının daha fazla olduğu bilinmektedir. Geriatrik popülasyonun hızla artması nedeniyle bu grubun çeşitli ihtiyaçlarını karşılamak için tesis edilen huzurevleri sayısı da artmaktadır. Acil servislere sık başvurusu olan bu popülasyonun huzurevinde kalma durumlarının ABH etyolojisi ve sonlanımı üzerine olan olası etkisini araştırmayı amaçladık.Gereç ve Yöntem:Çalışmaya 01.06.2021 – 01.06.2022 tarihleri arasındaki bir yıllık dönemdeki her mevsimin ortanca ayı olan Temmuz 2021, Ekim 2021, Ocak 2022, Nisan 2022 aylarında Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi acil servisine başvurup, kreatinin değeri kadınlarda 1,1 mg/dl erkeklerde 1,3 mg/dl üzerinde olup akut böbrek hasarı tanısı alan 65 yaş ve üzerindeki hastalar dahil edildi.Kronik böbrek hastalığı nedenli sürekli renal replasman tedavisi alan, tedavi terk olarak kabul edilen, başka hastaneye sevk edilip oradaki laboratuvar sonuçlarına ulaşılamayan, huzurevinde kalıp kalmadığı bilinmeyen hastalar çalışma dışı bırakıldı. Temel demografik veriler, laboratuvar verileri, görüntülemeler, hastaların sonlanımları hastane bilgi yönetim sisteminden elde edildi. Etyolojik sınıflandırma yardımı için nefroloji konsültasyonları incelendi.Bulgular:Toplam 211 hasta çalışmaya dahil edildi. Olguların 115'i (%54,9) kadındı ve yaş ortancası 79/yıl (IQR:73-86) idi. Erkeklerin yaş ortancası 77/yıl (IQR [70-82]) idi. Hastaların 35 (%16,6) 'i huzurevi sakiniydi. Huzurevi sakini olan hastaların yaş ortancası 84 (IQR [80-91]), diğer hastaların ise 77/yıl (IQR [71-83]) idi. Huzurevi sakini olan olguların plazma sodyum düzeyi 144 meq/L (IQR [136-156]), plazma klor düzeyi 110 meq/L (IQR [99-121]) idi ve huzurevi sakini olmayan hastalardan daha yüksekti (p<0,001). Nefrotoksik ilaç kullanımı açısından huzurevi sakini ve diğer hastalar benzerdi. Akut böbrek hasarı sınıflandırılmasında %79'unda prerenal süreç, %13'ünde renal süreç, %8'inde postrenal süreç mevcuttu. Huzurevi sakini hastalarda prerenal süreç hakimiyeti daha fazlaydı (p=0,004). Olguların 42' si (%19,9) acil servisten taburcu oldu, 122 hasta (57,8%) için servis yatışı yapıldı, 33 hasta (%15,6) yoğun bakıma yatırıldı, 14 (%6,6) hasta ise acil serviste eksitus olarak kabul edildi. Çalışmamızda hastane içi mortalite oranı %19,4 du. Huzurevi sakini olan (OR: 2,965 [1,239-7,095]), genel durum bozukluğu (OR: 3,249 [%95 GA:1,574-16,705]), nefes darlığı (OR: 2,807 [%95 GA:1,382-5,702]) şikayeti ile başvuran, enfeksiyon (OR: 3,834 [%95 GA:1,768-8,316]) tespit edilen hastalarda mortalite yüksekti.Sonuç:Acil servise başvuran ve ABH tespit edilen hastaların dörtte üçünden fazlasının prerenal nedenli olduğunu bulduk. Huzurevi sakini hastalarda bu oranın daha fazla olduğunu tespit ettik. Huzurevi sakini hastalara daha fazla enfeksiyon eşlik ettiğini ayrıca bu hastaların plazma sodyum ve klor düzeyinin daha yüksek olduğunu saptadık. Nefes darlığı ve genel durum bozukluğu ile başvuran, huzurevi sakini olan, enfeksiyon eşlik eden hastaların mortalite oranının daha yüksek olduğunu gösterdik.