Türkiye'de Merkezi Yönetim Bütçe Sürecinin İlkesel ve Kurumsal Analizi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Maliye Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ABDULKERİM EROĞLU

Danışman: HALUK EGELİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bütçenin mali ve siyasi bir belge olması nedeniyle sağlıklı bir bütçeleme sürecinin yürütülebilmesi için hukuki ve temel çerçeveyi belirleyen bütçe ilkelerine bağlılık önem arz etmektedir. Bu bağlamda, bütçe ilkelerinin iyi tanımlanmasının yanında bunların somut uygulamalarla hayata geçirilmeleri, yasama, yürütme ve bürokrasi tarafından sahiplenilmesi gerekmektedir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de merkezi yönetim bütçeleme sürecinin bütçe ilkeleri kapsamında etkinliğinin incelenmesidir. Ayrıca bütçeleme sürecinin önemli aktörleri konumunda bulunan TBMM, Hazine ve Maliye Bakanlığı, Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile Sayıştay Başkanlığı da kurumsal açıdan ele alınmaktadır. Nitel analiz yöntemi kullanılan çalışmada bütçe ilkelerinin birçok uygulama ile esnetildiği, yasal ve kurumsal yapının bu durumu desteklediği sonucuna varılmıştır. Diğer bir deyişle, Türkiye'de bütçeleme sistemi sorunundan ziyade ilkesel sorunların olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra, yasama organınca iyileştirici somut adımlar atılmadığı gibi mevcut uygulamalardan da etkin olarak faydalanmadığı görülmüştür.