Avrupa Birliği'nin özel statülü bölgeleri: Dikelya ve Ağrotur
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Avrupa Birliği (Disiplinlerarası) Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CENK ALP
Danışman: BURÇAK MÜGE VURAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Avrupa Birliği entegrasyonu tamamlandıktan sonra üyeler geçmişten sahip olduğu sömürge topraklarından vazgeçmemiştir. Halen Avrupa Birliği toprağı sayılan bu bölgeler "Özel Statülü Bölgeler" olarak adlandırılmaktadır. Bu bölgeler alt başlık içerisinde üçe ayrılmaktadır: En Dış Bölgeler, Deniz Aşırı Topraklar ve İstisnai Durumlar. En Dış Bölgeler Portekiz, İspanya ve Fransa'nın sömürge toprakları iken Deniz Aşırı topraklar Danimarka, Hollanda ve Fransa'nın okyanus ötesi sömürge topraklarıdır. İstisnai Durumlar ise İspanya, Finlandiya, Danimarka, Kıbrıs, İtalya, Almanya ve Yunanistan'ın entegrasyonda sorun yaşamış veya birtakım sınır problemleri ile karşı karşıya kalmış bölgelerinden oluşmaktadır. Bu bölgelerin içerisinde Türkiye Cumhuriyeti'nin yakın komşusu konumunda bulunan yegâne bölge Kıbrıs Adası'nda bulunan ve Birleşik Krallık'a ait olan Dikelya ile Ağrotur bölgeleridir. Dikelya ve Ağrotur her ne kadar Birleşik Krallık'ın Avrupa Birliği'nden ayrılması ile birlikte Birlik toprağı statüsünü yitirse ve Özel Statülü Bölge kavramını kısmen yitirse de Topluluk ile olan bağı siyaseten süren tek bölgedir. Bu da bölgeyi bu anlamda Dünya'da nevi şahsına münhasır tek örnek kılmaktadır. Birleşik Krallık uzun bir süredir bölgeyi hem siyasi hem ticari silah olarak kullanmaktadır. Bölgenin geleceği artık Birlik'ten ayrılan Krallık mercilerinin elinde bulunmaktadır ve ilerleyen dönemlerde Avrupa Birliği – Birleşik Krallık – Kıbrıs üçgenindeki konumu merak konusudur. Tarih boyunca pragmatist olarak hareket etmiş olan Birleşik Krallık için ilerleyen süreçte bu bölgelerin fayda-zarar terazisinde hangi yönde olacağı incelenmiş ve çıkarımlar yapılmıştır.