Farklı geometri ve taşıyıcı sistemlere sahip çelik yapıların tasarımı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ROJHAT EVGİ

Danışman: EGEMEN TEOMETE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Yapısal çelik malzeme sahip olduğu yüksek dayanım, süneklik ve Türkiye' de en çok kullanılan yapı malzemesi olan betona göre daha hafif birim hacim ağırlık gibi özellikleri ile alternatif bir yapı malzemesidir. Bu nedenle yapısal çelik malzeme ile oluşturulan taşıyıcı sistemlerin yatay ve düşey yükler altında gösterdiği davranışın iyi bilinmesi Türkiye' de yapısal çeliğin daha fazla kullanılmasına katkı sağlayacaktır. Çelik binalarda yatay yüklere karşı farklı tipte taşıyıcı sistemler kullanılmaktadır. Bunlar arasında moment aktaran çelik çerçeveler, merkezi çaprazlı çelik çerçeveler ve dış merkez çaprazlı çelik çerçeveler yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Bu çalışmada, biri planda 'L' şeklinde geometriye sahip 10 katlı çelik bir bina ile bu özelliğe ek olarak düşeyde de düzensizlik içeren başka bir çelik bina önce moment aktaran çelik çerçeveler ile tasarlanıp boyutlandırılmış daha sonra ise bu iki yapısal çelik model kesit optimizasyonu yapılarak merkezi çelik çaprazlı çerçeveler ile yeniden tasarlanmıştır. Çalışma kapsamında toplamda 8 adet çelik bina incelenmiş olup tasarım ve boyutlandırma hesapları TBDY 2018 ve ÇYTHYE 2018' ya göre yapılmıştır. Yapısal analizlerde Sap2000v19 yazılımı kullanılmıştır. Yapısal analizler sonucunda moment aktaran çerçeveler ile modellenen çelik binalar ile merkezi çaprazlı çelik çerçeveler ile tasarlanan çelik binalar taşıyıcı sistem ağırlığı, periyot ve kat yerdeğiştirmeleri gibi parametreler açısından karşılaştırılmıştır.