Kanser hastalarında hemşire varlığı algısının hastalık algısı ve anksiyete düzeylerine etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE NUR GÜNDÜZ
Danışman: EZGİ KARADAĞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma kanser hastalarında hemşire varlığı algısının hastalık algısı ve anksiyete düzeylerine etkisini incelemek amacıyla yapıldı. Araştırmaya Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi İlhan Onat Hematoloji Binası'nda yatarak sağlık bakım hizmeti alan 165 kanserli hastalar ile yürütülmüştür. Çalışmada veri toplama formu olarak Tanımlayıcı Bilgi Formu, Hemşirenin Varlığı Ölçeği, Hastalık Algısı Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği ve Karnofsky Performans Skalası olmak üzere beş veri toplama aracı kullanılmıştır. Verilerin analizinde; SPSS 27.0 versiyon paket kullanılmıştır. Verilerin dağılımı tanımlayıcı analiz parametreleri (ortalama, medyan, standart sapma, minimum, maksimum, frekans, yüzde) ile gösterilmiştir. Verilerin normal dağılıma uyup uymadığı Kolmogorov-Smirnov testi ile analiz edilmiştir. Verilerin normal dağılıma uyması nedeniyle iki bağımsız grup arasındaki sürekli değişkenlerin karşılaştırılmasında Bağımsız Örneklem t Testi, ikiden fazla bağımsız grup arasındaki sürekli değişkenlerin karşılaştırılmasında ise Tek Yönlü Varyans Analizi kullanılmıştır. İkiden fazla bağımsız grup arasında sürekli değişken açısından farklılık bulunması durumunda farklılığa neden olan grubun tespiti Posthoc testleri ile yapılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişki Pearson Korelasyon ile değerlendirilmiştir. Bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkenler üzerindeki etkisi Basit/Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi ile incelenmiştir. Verilerin analizi %95 güven aralığında (p=0,05) incelemeye alınmıştır. Araştırmaya dahil edilen kanser tanılı hastaların % 53,9' u erkek (n=89); %46,1'i kadın (n=76) ve katılanların %43,6'sı 51 – 70 yaşındadır (n=72). Sonuçlara göre; 31 – 50 yaş grubunda yer alanların Süre (Akut/Kronik) alt boyutu skorlarının 71 ve üzeri yaş grubunda yer alanlara göre daha düşük olduğu saptanmıştır. Çalışmamızda, katılımcıların %83,6'sının (n=138) 2 yıldır kanser tanısı ile yaşadığı ve % 93,9'sının (n=155) kemoterapi aldığı tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; mesleklere göre hastaların Hemşire Varlığı Ölçeği'nden aldıkları skorların ortalaması çalışmayanlarda 114,24 ± 9,59 olup istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Araştırmada, hastaların hemşire varlığı ölçeğindeki ortalama puanları 112.27 ± 9.61 olarak belirlenmiştir. Hemşire Varlığı Ölçeği'nde alınabilecek en düşük puan 24, en yüksek puan ise 120'dir. Çalışmamızda alınan en düşük puan 72, en yüksek puan 117 olarak kaydedilmiştir. Hastaların %61,2'sinde anksiyete belirtisi olmadığı tespit edilmiştir. Kanser hastalarında hemşire varlığı algısının hastalık algısı ve anksiyete düzeyleri arasında ilişki bulunamamıştır. Hemşireler hastaların hastalığı algılamasında, anksiyete düzeylerini azaltıp, gereken bakım vermelerinde önemli rolü bulunan sağlık profesyonelleridir. Çalışmanın başka örneklemle tekrarlanması önerilmektedir. Anahtar Sözcükler: Kanser hastalığı, hemşire varlığı algısı, hastalık algısı, anksiyete düzeyi Tezin sayfa adedi: 107 Danışman: Prof. Dr. Ezgi KARADAĞ