Kronik obstruktif akciğer hastalığı olgularında zirve akım hızının değeri ve fonksiyonel parametrelerle ilişkisi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURAY KÖMÜS

Danışman: CAN SEVİNÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmamızda, KOAH olgularında prospektif olarak, taşınabilir PEFmetre cihazı ile elde edilen ölçüm sonuçlarının, spirometrede elde edilen parametreler, SGRQ ve SF36 yaşam kalitesi anketi, 6 dakika yürüme testi ve dispne indeksi ile ilişkisinin araştırılması amaçlandı. 509'u KOAH, 96'sı sağlıklı kontrol grubundan oluşan toplam 605 olgu çalışmaya dahil edildi. GOLD'a göre, KOAH'lı olguların 46'sı (%9.0) risk grubu, 70'i (%13.8) hafif, 248'i (%48.7) orta, 120'si (%23.6),ağır, 25'i (%4.9) çok ağır evrede jdi. PEFmetre ile ölçülen PEF beklenenin %'si (%PEFp) ile spirometrede ölçülen %FEVı, %FVC5 FEV,/FVC, %PEF, %FEF25, %FEF5o, %FEF75 ve %FEF25/75 arasındaki korelasyon katsayısı (r değeri) sırasıyla, 0.789, 0.635, 0.726, 0.813, 0.794, 0.741, 0.649, 0.749 idi (p=0.000). FEVİ mutlak değeriyle PEFmetredeki mutlak değer arasında çok güçlü korelasyon saptandı (r=0.838) (p=0.000). KOAH'lı olgulardaki %FEVı ile %PEFp korelasyonu; yaşı 65 olanlara göre, erkeklerde kadınlara göre, amfizem tipi olanlarda kronik bronşit ve mikst tipe göre, okur-yazar olanların olmayanlara göre, ek hastalığı olanların olmayanlara göre daha güçlü idi(p=0.000). KOAH'lılarda %FEVı = 12.6 + (0.716 x %PEFp) şeklinde lineer ilişki saptandı. %FEVı değeri %80 altoda olan KOAH'lı olguların; %9 1.1 'inde %PEFp değeri de %80 altında idi. %FEVı ile %PEFp evrelemesi GOLD'a göre karşılaştırıldığında kappa değeri: 0.32, ATS'ye göre karşılaştırıldığında kappa değeri 0.42 idi. SGRQ'nun semptom, aktivite, etki ve toplam skorlarından her birinin, SF36 yaşam kalitesi anketinin ise; fiziksel fonksiyon, fiziksel rol, genel sağlık, enerji, sosyal fonksiyon, emosyonel rol ve FKS skorlarının %PEFp korelasyonu, %FEVı ile korelasyondan daha güçlü bulundu. 6DYT mesafesi ile %FEVı (r=0.239) ve %PEFp (r=0.289) arasında zayıf-orta düzeyde pozitif korelasyon saptandı (p=0.000). Altın standart olarak spirometre kullanılarak KOAH tanısı konan hastaların izleminde ve spirometrik inceleme olanağı olmayan birinci basamak kuruluşlarında KOAH tanısında ya da geniş saha çalışmalarında tarama testi olarak PEFmetre'nin kullanılabileceği yönünde veriler elde edilmiştir. Özellikle; "ölçülen PEF değerinin normal bulunması" değerli olup, spirometreye olan gereksinimi azaltabilir.