KOBİ'lerde kalite yönetim uygulamaları, yenilik ve KOBİ'lerin performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi: Alan araştırması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AZİZ ACAR
Danışman: ONUR ÖZVERİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüz küreselleşen ve özelleşen dünya ekonomik sisteminde işletmeler ülke ekonomilerini için büyük bir öneme sahiptir. İşletmeler temelde kar amacı ile kurulmaktadırlar. Ancak bununla beraber ülke ekonomilerinin sosyal ve gelişmişlik düzeyinin arttırılmasına yönelikte misyon ve vizyonları da bulunmaktadır. Ekonomik sistemin temel birimi olan işletmeler kendi içerisinde nitelik veya niceliklerine göre sınıflandırılmaktadır. Bu sınıflandırma temel anlamda Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler(KOBİ) ile büyük işletme olarak yapılmaktadır. Dünya ekonomisin de olduğu gibi ülkemiz ekonomisinde de faaliyet gösteren işletmelerin büyük çoğunluğu KOBİ'lerden oluşmaktadır. KOBİ'ler ülke ekonomilerinin can damarı konumundadır. KOBİ'lerin ülke ekonomileri için önemi, misyonları ve vizyonları dikkate alınarak düşünüldüğünde, bu birimlerin sürekli olarak kendilerinin yenilemeleri, güncel durumu takip etmeleri, hizmet veya ürün üretiminde standartlaşabilmeleri, kalitelerini korumaları ve performanslarını sürekli olarak arttırmaları gerekmektedir. Temelde kar amacı ile kurulan KOBİ'lerin ekonomi içerisinde sürdürülebilir bir yapıda olabilmeleri için kalite, yenilik, AR-GE, performans gibi birçok konuya önem vermeleri gerekmektedir. Kalite, günümüzün küreselleşen ekonomik yapısında her KOBİ'nin bünyesinde bulunması gereken bir olgu durumundadır. Yenilik ve AR-GE, KOBİ'lerin faaliyet gösterdiği sektörde diğer işletmelerden kendisini farklılaştıran, çetin rekabet ortamında bir adım öne geçmesini sağlayan ve sektörel anlamda güncel durumları takip etmesi bakımından KOBİ'nin bünyesinde bulunması gereken olgulardır. Performans ise KOBİ'lerin büyümesi ve büyüme sürecinde yaşadığı değişimlerin takibi açısından dikkat edilmesi gereken temel bir olgudur. Performansı etkileyen birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörlerden biri kalite iken diğeri de yeniliktir. Bu çalışmanın amacı KOBİ'lerin performansı ile KOBİ'lerin kalite yönetim ve yenilik uygulamaları arasındaki ilişkiyi ve yeniliğin KOBİ'lerin performansı ile kalite yönetim uygulamaları arasındaki ilişkide aracılık rolünü analiz etmektir. Bu analizi gerçekleştirmek için üç değişken arasında Yapısal Eşitlik Modeli oluşturulmuş ve anket yöntemi ile veriler toplanarak istatistik programlarında analizler gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda yenilik ve kalite uygulamalarının KOBİ performansı üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu ve yeniliğin KOBİ performansı ile kalite uygulamaları arasında kısmi bir aracılık rolünün olduğu sonucuna ulaşılmıştır.