Sigara ve alkol tüketimini etkileyen değişkenlerin ekonometrik analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ekonometri Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2008
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE SAYGIN
Danışman: HAMDİ EMEÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Regresyon modelleri bağımlı değişken ile açıklayıcı değişken arasındaki ilişkiyi analiz eden modellerdir. Geniş bir uygulama alanına sahip olan doğrusal regresyon modelin kullanılabilmesi için bağımlı değişkenin sürekli olması varsayımının sağlanması gerekmektedir. Kategorik verinin yaygın olarak kullanıldığı uygulama alanında bu varsayım çoğunlukla sağlanamadığı için kalitatif tercih modelleri sıkça kullanılmaktadır. Bağımlı değişkenin kategorik olduğu durumda en küçük kareler yöntemi ile doğrusal, sapmasız tahmin edicilerin tahminlenmesi mümkün olmamaktadır.Çalışmada, Türkiye genelinde ve 7 bölgede alkol ve sigara tüketim harcamasını etkileyen faktörleri belirlemeye yönelik sıralı logit model tahminleri yapılmıştır. Ayrıca, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yapılan 2003 yılı hanehalkı bütçe anketinin verileri kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye genelinde aylık gelir, cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, medeni durum, iş yeri statüsü, iş durumu, iş yerinin faaliyeti, dışarıda yeme durumu, şans oyunu oynama durumu, kahvehaneye gitme durumu, özel sigorta durumu ve konut tipinin alkol tüketim harcamasını; aylık gelir, cinsiyet, yaş, sağlık sigortası, eğitim düzeyi, medeni durum, iş durumu, iş yerinin faaliyeti, dışarıda yeme durumu, şans oyunu oynama durumu, kahvehaneye gitme durumu, yerleşim durumu, meslek ve mülkiyet değişkenleri sigara tüketim harcamasını, etkileyen faktörler olarak belirlenmiştir. Ayrıca bölge bazında sözü edilen değişkenlerin alkol ve sigara tüketim harcamaları üzerindeki etkileri incelenmiştir.Anahtar Kelimeler; 1) Alkol Tüketimi, 2) Sigara Tüketimi, 3) Sıralı Logit Model, 4) Kalitatif Tercih Modelleri