İkinci Dünya Savaşı sonrası Doğu Akdeniz'de Rus dış politikası


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkilap Tarihi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAHMUT AKPINAR

Danışman: DOĞAN DUMAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, İkinci Dünya Savaşı sonrasından günümüze kadar geçen zaman diliminde Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği ve Rusya Federasyonu dönemlerinin Doğu Akdeniz'deki Rus dış politikalarını incelemektedir. Çalışmada öncelikle Doğu Akdeniz Bölgesi'nin jeopolitik ve jeostratejik konumu ele alınmış, enerji kaynakları konusunda açıklamalar getirilmiştir. Rus politikalarının temelini oluşturan doktrinlerin içeriklerinden bahsedilmiş ve karşılaştırmalar yapılmıştır. İncelenen bölge hakkında bilgi sahibi olunmuş ve politik hareketlerin dayanak noktası da ortaya konulduktan sonra, Doğu Akdeniz'deki Rus politikaları ve bölge krizleri hakkında incelemeler yapılmıştır. Tüm bu incelemelerin yol göstericiliğinde Rus siyasetinde Doğu Akdeniz'in geçmişten günümüze artan önemi ortaya konmuştur. Sovyetler Birliği döneminde Arap-İsrail savaşları bölgeye damgasını vurmuş ve iki kutuplu dünya düzeninin aktörlerini bölgede karşı karşıya getirmişti. Bu bağlamda söz konusu savaşların Doğu Akdeniz'e etkileri ve Rus politikalarını nasıl yönlerdirdiği incelenmiştir. Rusya Federasyonu döneminde ise Rusya'nın fiili olarak Suriye İç Savaşı'na müdahalesi ve beraberinde getirdiği sonuçlar inceleme konuları arasında yer almıştır. Soğuk Savaş Dönemi'nde Sovyetler Birliği'nin Doğu Akdeniz ülkelerindeki komünist parti aktiviteleri de önem arz ettiği için çalışmada bu konuya da değinilmiştir. Özellikle bu konuya ilişkin kullanılan istihbarat raporlarının da araştırmanın değerini arttırdığı düşünülmektedir. Bu çalışma, İkinci Dünya Savaşı sonrası Rus Dış Politikası'nı yukarıda çizilen çerçevede, alt başlıklarda içeren üç ana bölümde incelemiştir.