İleri ürün kalite planlaması ilkelerine dayalı yalın ürün geliştirme süreci


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP ÇALIŞKAN

Danışman: Mert Topoyan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Rekabet avantajı elde etmek, günümüz işletmeleri için temel hedeflerden biridir. Bu hedefe ulaşmak, müşterilerin yüksek kabul potansiyeline sahip ürünlerin, rakiplerden daha yüksek memnuniyet sağlayacak şekilde ve hızlı biçimde pazara sunulmasıyla mümkün olmaktadır. Bu noktada; ürün tasarımı, kalite, kaynak yönetimi, maliyet kontrolü ve pazarlama gibi fonksiyonların koordineli çalışması kadar, tüm bu süreçlerin temelini oluşturan ürün geliştirme süreci kritik bir öneme sahiptir. Ürün geliştirme süreçleri, yüksek risk içermesi, karmaşıklığı, uzun süre alması ve maliyetli olması nedeniyle yönetimi güç süreçlerdir. Bu zorlukları aşmak isteyen çağdaş işletmeler, kaynakların etkin kullanımı, ürün geliştirme süresinin kısaltılması ve müşteri memnuniyetinin artırılması amacıyla çeşitli yöntemlere başvurmaktadır. Bu yöntemlerden ikisi olan İleri Ürün Kalite Planlaması (APQP) ve Yalın Ürün Geliştirme Süreci, genellikle birbirinden bağımsız olarak uygulanmaktadır. Ancak her iki yaklaşımın bütüncül olarak ele alındığı ve müşteri odaklı, daha kısa sürede tamamlanan, israfın azaltıldığı bir ürün geliştirme süreci modeline literatürde nadiren rastlanmaktadır. Bu çalışma, APQP ve Yalın Ürün Geliştirme ilkelerini entegre eden daha verimli bir ürün geliştirme süreci modeli oluşturmayı amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında her iki yöntemin ilkeleri analiz edilerek ortak noktalar belirlenmiş ve bu kesişim üzerinden yeni bir model yapılandırılmıştır. Modelin etkinliğini değerlendirmek amacıyla, rezervuar üretimi yapan bir işletmenin mevcut ürün geliştirme süreçleri değer akış haritalama yöntemiyle analiz edilmiş, ardından önerilen modele uygun şekilde yeniden tasarlanmıştır. Yeni süreç, israfı azaltma, alt süreçleri optimize etme ve müşteri değeri yaratımını maksimize etmeyi hedeflemektedir. İyileştirilen süreç modeli, uygulama öncesine kıyasla toplam akış süresi, süreçte bekleyen iş haftası, bekleyen iş sayısı, ortalama süreç tekrarı ve kapasite sorunu yaşanan alt süreç sayısı gibi performans göstergelerinde anlamlı iyileşmeler sağlamıştır. Bu sonuçlar, İleri Ürün Kalite Planlaması yaklaşımıyla entegre edilmiş yalın bir ürün geliştirme sürecinin işletmeler için önemli bir rekabet avantajı sunabileceğini göstermektedir.