Acil servise semptomatik bradikardi ile başvuran olguların ciddiyet ve prognoz kriterlerinin belirlenmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞEBNEM ŞAKAR

Danışman: SEDAT YANTURALI

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Acil Servise Semptomatik Bradikardi ile Başvuran Olguların Ciddiyet ve Prognoz Kriterlerinin Belirlenmesi Şebnem Şakar, Dokuz Eylül Üniversitesi Acil Tıp Anabilim Dalı, İzmir, Türkiye Giriş Semptomatik bradikardi acil serviste hızlı tanınıp tedavi edilmesi gereken hastada morbidite ve mortaliteye sebep olabilecek bir klinik durumdur. Bu hastaların sonlanımı ile ilgili çok sayıda çalışma olmasına karşın sonlanım gruplarının özellikleri ile ilgili çalışmaya rastlamadık. Bu çalışma ile acil servise semptomatik bradikardi ile başvuran olguların ciddiyet ve prognoz kriterlerinin araştırılmasını hedefledik. Materyal ve Metod Çalışmamızda Dokuz Eylül Üniversitesi Acil Servisine 01.01.2017-31.12.2017 tarihleri arasında başvurmuş, bu başvuru esnasında acil servis asistan hekimleri tarafından ''semptomatik bradikardi'' tanısı konmuş hastalar çalışmaya dahil edilerek hastaların yaş, cinsiyet, acil servise başvuru nedeni, kullandığı ilaçlar, komorbiditeleri, varsa geçirdiği kardiyak cerrahi, vital bulguları, EKG'lerindeki bradikardi tipi, Glasgow Koma Skoru, tanı sonrasındaki tedavi süreçleri; aldıkları medikal tedavi, eksternal ya da internal pacemaker takılıp takılmadığı, hemodiyaliz alıp almadıkları, koroner anjiyografi yapılıp yapılmadığı, acil serviste aldıkları son tanı, acil servis sonlanımı; taburcu, servis yatış, yoğun bakım yatış, sevk, eksitus, kalıcı pacemaker ihtiyaçları olup olmadığı, 1., 7. ve 30. gündeki sağ kalım bilgileri çalışma ekibi tarafından probel HBYS sisteminden değerlendirilerek veri toplama formuna kaydedildi ve istatiksel analiz yapıldı. Bulgular Çalışmaya 154 hasta alındı. Hastaların %53.2'si kadın, yaş ortancası 76 yıldı. Hastaların %20.8'si bayılma, %16.2'si nefes darlığı, %16.2'si göğüs ağrısı, %15.6'sı baş dönmesi, %13'ü fenalık hissi, %12.3'ü halsizlik, %8.4'ü bayılayazma, %1.3'ü akut ilaç alımı sebebiyle başvurdu. Hastaların semptomatik bradikardi sebebi olarak %22.1'inde primer ileti sisteminin bozukluğuna bağlı blok, %18.2'sinde iskemik, %13.6'sında akut böbrek yetmezliği-elektrolit bozukluğu, %13.6'sında ilaç etkisi, %13.6'sında hassas karotis sendromu, %11'inde ilaç etkileşimi, %4.5'inde ilaç fazla kullanımı, %2.6'sında pacemaker disfonksiyonu, %1.9'unda hasta sinüs sendromu düşünülmüştür. Hastaların %30,5'i şifa ile acil servisten taburcu olmuştur, %11.7'si kardiyoloji veya nefroloji servisine, %50si kardiyoloji yoğun bakım veya genel yoğun bakıma yatmıştır veya sevk edilmiştir. Hastalarımızın %17.9'unun kalıcı pacemaker ihtiyacı olmuştur. Hastalarımızın 30 günlük mortalite oranı %7.8'dir. Erkek hastalarımızın daha çok taburcu olduğu kadın hastaların daha çok yoğun bakıma yattığı gösterilmiştir. (p<0.001) Bradikardinin derin olmaması (OR 1.121), laktatın az olması (OR 0.538) hastaların taburculuğu için anlamlıdır. Tanısı ilaç etkisi ve ilaç etkileşimi olan hastaların acil servisten daha yüksek oranda taburcu olduğu bulunmuştur. (Sırasıyla OR 26.478, 26.667) Bilinç bulanıklığı ile başvuran (p=0.049), Glaskow koma skoru düşük (OR 0.632), akut böbrek yetmezliği/elektrolit bozukluğu sebebi ile semptomatik bradikardi gelişen (OR 8.467), yaşı büyük (p=0.034), başvuru vitallerinde satürasyonu düşük (p<0.001) ve solunum sayısı fazla olan (p=0.002), ilk laboratuvar bulgularından laktatı yüksek (p=0.004) ve HCO3'ı düşük hastaların 30 günlük mortalitesi daha yüksek bulunmuştur. Bağ doku hastalığına sahip olmak (p=0.021), başvuru esnasında derin bradikardi olması (p<0.001) ve yüksek dereceli AV blok varlığı (p<0.001) kalıcı pacemaker ihtiyacı açısından anlamlıdır. Sonuç Semptomatik bradikardiyle acil servise başvuran hastalarda, erkek cinsiyete sahip, bradikardileri derin olmayan, ilaç etkisi ya da ilaç etkileşimi sebebiyle bradikardi gelişmiş hasta gruplarında taburculuk oranlarını yüksek bulunmuştur. Laktat yüksekliği ise hospitalizasyon açısından anlamlıydı. Bilinç durumunda bozulma, akut böbrek yetmezliği/elektrolit bozukluğu, düşük satürasyon, yüksek solunum sayısı, laktat yüksekliği, HCO3 düşüklüğü mortalite açısından anlamlı bulundu. Bağ doku hastalığı olan, görece düşük nabız ve yüksek dereceli AV blok ile başvuran hastaların kalıcı pacemaker ihtiyacı daha yüksek bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Semptomatik bradikardi, acil servis, sonlanım