Fikosiyaninin üretimi, izolasyonu, kısmi saflaştırılması ve bazı antioksidan-sitotoksik özelliklerinin araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kimya Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: MERVE KAVUT

Danışman: RAZİYE ÖZTÜRK ÜREK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında Arthrospira platensis-M2'den maksimum fikosiyanin (C-PC) eldesi için üretim koşullarının optimizasyonu amacıyla miksotrofik ve heterotrofik kültivasyonlarda; karbon kaynağı (ham/teknik gliserol) ve azot kaynağı (üre/sodyum nitrat) incelenmiştir. C-PC optimum üretim koşulları 1mM ham gliserolde miksotrofik kültivasyonda 15. günde 3,75±0,12 mg/g olarak belirlenmiştir. Optimum koşullarda total protein, karbohidrat, lipid ve karotenoid, klorofil a ve b, total fenolik, flavonoid ve tanen, lipid peroksidasyon, pirüvat ve prolin gibi biyoaktif bileşenler de incelenmiştir. Ardından C-PC ekstraksiyonunun optimizasyonu için yaş, liyofilize, etüvde kurutulmuş ve donmuş örneklerin ultrasaf su/tamponla 4 farklı derişimdeki örneklerinde; mixer mill, dondurma-çözme, homojenizasyon ve ultrason destekli ekstraksiyon (UDE) uygulandı. C-PC ekstraksiyon koşulları, yüzde 5 ultrasaf su örneğinin basit ve çevre dostu olan UDE'da 80 kHz'de 30 dk olarak belirlendi. Devamında, amonyum sülfat (AS), organik çözgen ve polietilenglikol çöktürme yöntemleri uygulandı. En iyi sonuç yüzde 50 doygunlukta AS çöktürme olarak belirlendi. Örnek DEAE-Sepharose kolon kromatografisine uygulandıktan sonra toplanan en iyi fraksiyonlar birleştirilerek ultrafiltrattan geçirildi. Kısmi saflaştırma işlemlerinin sonunda 2,3 reaktif saflıkta C-PC elde edildi. Ardından antioksidan (DPPH., HO., NO., ABTS.+, O2.-, toplam indirgeme gücü, FRAP ve metal şelatlama) ve sitotoksik (OE-33 ve HeLa kanser hücre hatları) özellikleri belirlendi. Ayrıca C-PC nin UV-Vis spektrum, FT-IR, ve TGA karakterizasyonları gerçekleştirildi. Sonuçlara göre ham gliserol varlığında ekonomik üretimiyle kısmi saflaştırılmış C-PC'nin, çeşitli endüstriyel alanda kullanım potansiyelinde katma değerli biyoaktif bir ürün olarak değerlendirilebileceği görülmektedir.