Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Uygulamalı Jeoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EKİN GÖKÇE BENLİ
Danışman: İSMAİL İŞİNTEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gediz Deltası çökelleri ve fosil içeriği deltanın B-GB kenarında YSK-C ve D-KD kenarında SK-246 sondajlarının karotlarına dayanılarak incelenmiştir. Delta'nın B-GB bölümü, YSK-C sondajında 6 m'e kadar karasal çökeller, 35 metre'ye kadar sığ denizel çökellerle temsil edilmektedir. Karasal bölüm toprak, çakıl ve çamurlu kumlardan oluşmaktadır. Denizel bölüm ise, biyoklastlı, çamurlu, çakıllı kumlar ve çakıllı kumlu biyoklastlı çamur katmanlarından oluşur. Biyoklastlar ekinid, ostrakod, gastrapod, foraminifer, bryozoa ve bivalvialardan yapılıdır. Delta'nın denizel düzeylerinde saptanan foraminifer faunası 55 bentik, 2 planktonik türle temsil edilmektedir. Bu foraminiferler deltanın B-GB istifinin 8-31 metrelik bölümünün sığ denizel bir ortamda oluştuğunu yansıtmaktadır. Deltanın D-KD bölümü SK-246 sondajında 43,5 m'ye kadar genel olarak karasal çökellerle temsil edilir. Bununla birlikte, 18-19; 23-24; 36-37,5 m'lik bölümlerinde denizel düzeyler içerir. Deltanın D-KD bölümünün karasal çökelleri genel olarak Neojen volkanik kayalarından türemiş çakıl, tüf, kül içeren, kum ve kireçli çamur kayaları ile temsil edilir. Denizel düzeyler ise, 18-19 ve 36-37,5 metrelerinde çok ince gastrapod, bivalvia ve ostrakod kırıntıları içeren kireçli kil taşı ve kireçli çamur taşlarından oluşurken, 23-24 m'de bol gastrapod, ekinid, bryazoa, bivalvia ve foraminifer içeren kumlu çamur taşlarıyla temsil edilmektedir. Söz konusu denizel düzey bir bentik foraminifer faunası içerir. Bu veriler deltanın D-KD bölümünün genellikle karasal fasiyeste olduğunu zaman zaman oluşan transgresyonla denizle örtüldüğünü gösterir. ESR yöntemiyle yapılan yaşlandırma çalışmasında YSK-C sondajı istifinin 8-9m'leri 11,376 artı eksi 67,53 yıl; 10-11 m'si 16,466 artı eksi 16,06 yıl; 24-25 m'si 15,344 artı eksi 21,15 yıl; 25-26 m'si 19,995 artı eksi 22.21 yıl olduğu saptanmıştır. Bu sonuç, deltanın B-GB bölümlerinin son 20000 ile 11000 yıl arasında sürekli denizel koşullarda olduğu, 11000 yıldan günümüze kadar ise, karasal fasiyeste bulunduğunu yansıtmaktadır. Deltanın B-GB kenarı ile D-KD kenarı istifleri karşılaştırıldığında, batı bölgelerindeki denizel çökellerle doğu bölgesindeki egemen karasal çökellerin girik olduğu, doğu bölgesindeki karasal koşulların 20000 yıldan daha yaşlı olabileceğini gösterir.