Amerikan çizgi romanında postmodernizm etkisi: Alternatif çizgi romanlar
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Grafik Ana Sanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MESUT CAN ÇETİNKAYA
Danışman: FUAT AKDENİZLİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:"Alternatif" çizgi romanların çizgi roman dünyasındaki yeri oldukça önemlidir ve bu dünyaca bilinen bir olgudur. Çizgi roman hakkındaki görüşleri kökünden değiştiren alternatifler adına ülkemizde yapılmış araştırmaların noksanlığı, bu çalışmanın çıkış noktasını oluşturmaktadır. Ana akım çizgi romanları yanına koymadan alternatifleri anlatabilmek ise pek mümkün değildir. Bu sebepten çalışma için seçilen bölge, ana akım çizgi roman endüstrisi denildiği zaman ilk akla gelen yerlerden biri olan ABD'dir. Araştırmanın amaçlarını, Türkiye'de üstünde yeterince durulmamış alternatif çizgi romanlar için Türkçe literatür oluşturulması ve "çocuk işi" olarak görülen çizgi romanların "yetişkinlik" evriminin Amerika örneği üzerinden aktarılması oluşturmaktadır. Araştırma, 1960'ların sonlarından itibaren olan süreçte Amerikan yeraltı ve alternatif çizgi romanı için önemli addedilen eserler ve yaratıcılarla sınırlandırılmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır; birinci bölümde, çizgi romanın genel tarihçesine dair kapsamlı araştırmalar daha önceden yapılmış olduğundan burası fazla uzatılmamıştır. Çizgi romanın süreğen tanım probleminden ve günümüzdeki şeklini alma aşamalarından söz edilmiştir. İkinci bölümde yeraltı çizgi romanının ortaya çıkış günleri anlatılmış; yerine göre bu isyan hareketinin tinsel sesini üst düzey resimlemelerle güçlendiren çalışmalara, yerine göre ise "moda (hype)" uğruna yapılan örneklerle hem bu kültürün farklı yönlerinde hem de çizgi roman tarafında bulunan yozlaşmalara değinilmiştir. Araştırma söz konusu dönemin fanatizmi peşinde değildir. Devamında, yeraltı ve ana akım çizgi romanlarının çarpışmasıyla kıvılcımlanan yeni bir evrimden bahsedilmiştir: Melez olarak görülebilecek bu anlayış için "alternatif" sıfatı kullanılmaktadır. Alternatifler aynı zamanda, belirli açılardan, 60'lardan itibaren dünya sanat ve edebiyatında yükselen metinlerarası mesaj aktarım yolunun bir çıktısı niteliğindedir. Ardından Amerika'daki çizgi roman yayıncılığı/okurluğunun almaya başladığı yeni rotalardan ve grafik roman algısından söz edilmiştir. Araştırmanın üçüncü bölümü, tezin içeriği kapsamında tasarlanan bir alternatif çizgi roman uygulamasına sahiptir. Günümüzde alternatif çizgi roman dünyanın her yerinde kendi başarılı ve yerli örneklerini vermekte ve ilgi ile takip edilmektedir. Bu açıdan yeni üretimlerin gerekli ve önemli olduğu düşünülmüştür.