Serâiru'l-Kur'ân'da Evrenin Yaratılışı ve Yok Oluşunun Değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEFA ŞİRİNGÜL

Danışman: Akif Yıldırım

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, Gâzi Ahmet Muhtar Paşa'nın "Serâiru'l-Kur'ân fî Tekvîni ve İfnâi ve İâdeti'l-Ekvân" adlı eseri üzerine yapılan bir araştırmayı içermektedir. Eser, Paşa'nın ülkemizde siyasi, ilmi ve askeri alanlarda büyük başarılar elde etmiş bir şahsiyet olarak, bilimsel tefsir alanında kaleme aldığı önemli bir eserdir. Tez, giriş, üç bölüm ve sonuç bölümünden oluşmaktadır. Giriş bölümünde, "Serâiru'l-Kur'ân" hakkında yapılan araştırmalara ve kullanılan metodolojiye dair bilgi sunulmaktadır. Eserin önemi ve çalışmanın amacı açıklanarak, araştırmanın çerçevesi belirlenmektedir. Birinci bölümde, bilimsel tefsir alanı geniş bir perspektifle ele alınmakta ve daha önceki benzer eserlere kısa bir bakış atılmaktadır. Bilimsel tefsirin tanımı ve evrimi açıklanarak, neden ve nasıl ilgi gördüğüne dair araştırmalar sunulmaktadır. Ayrıca, Gâzi Ahmet Muhtar Paşa'nın yaşamı ve siyasi yönü yanı sıra, ilmi yönü, tefsir yöntemi ve eserleri hakkında bilgi verilmektedir. İkinci bölümde, "Serâir'ul-Kur'ân" eserinde ele alınan konular, evrenin varoluş teorileri, yapısı, astronomi ve Güneş Sistemi gibi konular bilimsel ve dini açılardan ele alınmaktadır. Araştırmalar, Ali TURGUT'un "Yaratılış ve Ötesi" ve Dr. Mehmet Akif ALPAYDIN'ın "Kur'ân'ın Sırları" adlı iki eser başta olmak üzere, günümüzde geçerli olan bilimsel teorilerin ışığında değerlendirilmektedir. Bu bölümde, kevni âyetlerin günümüzdeki bilimsel keşiflerle ilişkilendirilerek İlahi mesajın daha iyi anlaşılması hedeflenmektedir. Üçüncü bölümde ise kıyamet konusu ele alınmakta, kıyametin farklı isimleri ve sıfatları âyetlerle açıklanmaktadır. Bilimsel felaketlerin kıyametle ilişkilendirilebileceği düşünülerek, bu konuda yapılan araştırmalar ve âyetlerle ilişkilendirme yapılarak dini ve bilimsel açılardan yorumlanmaktadır. Sonuç bölümünde yapılan araştırmaların özetlenmesi ve bulguların değerlendirilmesi yer almaktadır. Bu tez, Gâzi Ahmet Muhtar Paşa'nın "Serâiru'l-Kur'ân" adlı eserinin bilimsel tefsir açısından önemine vurgu yapmayı ve evrenin yaratılışı ile yok oluşu hakkında ilmi ve dini bir perspektif sunmayı amaçlamaktadır. Bu çalışmanın ilgili alanlardaki araştırmalara katkı sağlaması beklenmektedir. Anahtar Kelimeler: Bilimsel Tefsir, Gâzi Ahmet Muhtar Paşa, Serâiru'l-Kur'ân, Yaratılış ve Ötesi, Kevni âyetler, Kozmos, Kıyamet.