Tüketicilerin helal sertifikalı ürünlere karşı tutumlarının belirlenmesine yönelik bir araştırma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KENAN ABBASOV

Danışman: PINAR ÖZKAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bütün sektörlerde olduğu gibi gıda sektöründe de tüketicilerin isteklerindeki değişimlere uygun olarak her geçen gün yeni ürün ve hizmetler pazara sunulmaktadır. Tüketicilerin belli bir kesimi tüketecekleri ürünlerin dini inançlarına uygun olmasını istemektedir. Yahudilerin inançlarına uygun olan ürünleri tanımlamayan "koşer ürün"ler çok uzun süredir ABD başta olmak üzere Türkiye'de dahil olmak üzere pek çok ülkede pazara sunulmaktadır. İslam dinine uygun olan gıda ve ürünler ise "helal" olarak adlandırılmaktadır. Dünyada İslam inancına sahip kişi sayısının oldukça fazla olması ve Müslüman nüfustaki hızlı artış, dünya geneline yayılan popülasyon, vb. sebepler helal ürün pazarının çok hızlı büyümesine neden olmuştur. Ancak her iki dinin mensupları için de bu ürünlerin gerçekten dini inançlarına uygun olup olmadıkları konusu en kritik sorundur. Koşer ürünlerin sertifikalandırılmasında tek yetkili kurum hahambaşılık iken helal ürünlerin sertifikasyonunda bir karmaşa hakimdir. Farklı ülkelerde farklı kurumlar tarafından bu onay verilmektedir. Bu araştırmanın amacı, tüketicilerin demografik özellikleri ile dini inançları ve helal sertifikalı ürünlere dair algıları ve tercihleri arasında anlamlı bir ilişkinin var olup olmadığını araştırmaktır. Araştırma verilerinin toplanmasında Ercan (2009) tarafından geliştirilen "Yeniden Yapılandırılmış Müslüman Dini Yönelim Ölçeği" ve Yener (2013) tarafından geliştirilen "Helal Ürün Memnuniyeti" ölçeklerinden yararlanılmıştır. İzmir, Buca'da 499 katılımcı ile gerçekleştirilen anket uygulamasından elde edilen verilere güvenirlilik, korelasyon ve regresyon analizleri uygulanmıştır. Anahtar Kelimeler: Helal Sertifika, Helal Gıda, Gıda Sanayisi, Müşteri Memnuniyeti.