Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMAD AHMADI GHABANKANDI
Danışman: MUSTAFA TANYERİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüzde, ekonomi dünyasında özellikle uluslararası ticaret alanında, işletmeler kendi Pazar paylarını korumak için ve sürdürülebilir rekabet üstünlüğü yakalamak için gün geçtikçe daha zor şartlar ile karşılaşmaktadırlar. Firmalar üstün bir performans elde etmek için ciddi bir yarış içindedirler. İhracat performansı literatüründe işletmelerin üstün ve sürdürebilir bir rekabet avantajı ve sonuçta ortalama üstü bir performans elde etmeleri için iki önemli yaklaşım söz konusudur. Birincisi firmanın içten dışa bakış yaklaşımı olarak, kaynak temelli (RBV) adlandırılan görüşüdür. Kaynak temelli yaklaşım(RBV)'ya göre işletmeler üstün bir performansa erişmek için kendi kaynak ve yeterliklerini kullanmaktadırlar. Bu kaynakların bileşimi ve etki derecesi zaman sürecinde değişmektedir. İkinci görüş ise, dışarıdan içeriye bir yaklaşım olarak, kökü ünlü strateji ve rekabet stratejiler konusunda büyük payı ve emeği olan bilim adamı M.E Porter tarafından ortaya konulan sürdürülebilir rekabet üstünlüğü kuramına dayanan rekabet stratejileri yaklaşımıdır. Bu tez çalışması, işletmelerin sürdürülebilir üstünlük ve sonucunda ortalama üstü bir performansı elde etmek için, bu iki görüşü karşılaştırmalı olarak incelemiştir. Firma kaynakları ve rekabet stratejilerinin ihracat performansı üzerine etkisinin değerlendirmesi için, İran Tarım sektöründe ihracat yapan işletmeler seçilmiştir. Sosyo-ekonomik etkisi yüksek olan ve tarım ürünleri ihracatında önemli paya sahip olan seçilmiş tarım ürün gruplar olarak belirlenmiştir. Seçilen ürün grupları Yaş meyve ve sebze, safran, Fıstık, Kuru üzüm, Hurma, Tıbbi ve aromatik bitkiler, Balık ve su ürünleri, Meyve suyu ve konsantreler olmak üzere, sekiz gruba ayrılmaktadır. İstatistiksel örneklem için İran Ticaret Geliştirme Kurumu sitesinde bulunan veri tabanında kayıtlı olan tarım ürünleri ihracatçılar listesinden yararlanmıştır. Veriler anket formu ve yüz yüze yapılan mülakat yoluyla elde edilmiştir. Toplanan veriler analizi için SPSS 16 programına yüklenmiştir. Araştırmanın hipotezlerini test edilmesi için korelasyon analizi, varyans analizi (ANOVA), LSD testi, T-Test ve çoklu değişkenli regresyon analizleri yapılmıştır. Yapılan analizler sonucu, istatistiksel açıdan bağımsız değişkenler olarak somut kaynaklar, soyut kaynaklar ve rekabet stratejilerinin etkisi ihracat performansı üzerinde istatistiksel olarak desteklemiştir. Araştırmada yapılan yol analizi (Path Analysis) sonucunda, ihracat performansının sadece kaynaklar ve ya sadece rekabet stratejilerden etkilenmesi söz konusu olmadığını ve bu iki faktörün etkileşimi birlikte ihracat performansını daha güçlü bir şekilde etkilediğini desteklemiştir. Anahtar Kelimeler : Firma kaynakları, Rekabet Stratejileri, İhracat Performansı, Tarım Ürünleri İhracatı.