Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Özel Hukuk Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE GÖZDE ÜÇLER
Danışman: AYŞE FIRAT ŞİMŞEK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Franchising yöntemi özellikle İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra, günümüzdeki ekonomik düzeni şekillendiren pazar anlayışı çerçevesinde yaygınlaşmış, mal/hizmetlere kolay ve hızlı ulaşım sağlayan bir pazarlama ve dağıtım yöntemi olması sebebiyle, mal/hizmet sağlayıcıları için büyük yatırımlar gerektirmeden büyüme ve pazarda etkin olabilme, girişimciler için başarısı kanıtlanmış bir sisteme dâhil olarak daha az riskle işletme faaliyetlerini yürütebilme fırsatı sunduğundan benimsenmiştir. Franchising yönteminin taraflar arasında kullanılmasına aracılık eden ise franchise sözleşmesidir. Franchise alan ve franchise veren adı verilen taraflar arasında akdedilen sözleşme, isimsiz bir sözleşmedir. Bu nedenle kıyasen uygulanabilecek hükümleri tespit etmek bakımından benzer sözleşmelerle karşılaştırılması önemlidir. Franchise sözleşmesinde tarafların asli edimleri franchise veren için franchise alanı franchising sistemine dâhil etmek, sürekli bir biçimde desteklemek ve yardım etmektir. Franchise alanın borçları ise ücret ödemek, mal/hizmetlerin sürümünün artırılması faaliyetlerini yürütmektir. Tarafların borçları hususunda güven ilişkisi temelinde taraflar arasındaki yoğun işbirliği önem taşımaktadır. Franchise sözleşmesi, franchising yönteminin özellikleri itibariyle franchise verenin, pek çok franchise alanla sözleşmeyi yaparak ağını genişletme amacını taşıdığı bir sözleşme olduğundan, sözleşmede yer alan pek çok hüküm, genel işlem koşulu olma özelliği taşımaktadır. Franchise sözleşmesinde kararlaştırılabilecek tekel hakkı, sözleşme sırasında franchise alanın rekabet etmeme borcu ve sözleşme sonrası rekabet yasağı anlaşması, rekabet hukuku bakımından önemlidir. Bu kayıtlar, serbest piyasa düzenini ihlal etmeden, gerekli özel şartlara uyularak franchise sözleşmesinde yer alabilecektir. Franchise sözleşmesi, tarafların edimleri bakımından sürekli borç ilişkisi olduğundan, sözleşmenin sona ermesi ve sonuçları buna göre şekillenecektir. İfasına başlanmış diğer sürekli borç ilişkisi içeren sözleşmeler gibi franchise sözleşmesi, fesih ile sonlandırılabilecektir. Sözleşmenin sona ermesinin en önemli sonucu, franchise alan tarafından denkleştirme hakkı talep edilebilmesidir. Anahtar Kelimeler: Franchising Yöntemi, Franchise Sözleşmesi, Franchise, Franchise Alan, Franchise Veren, Denkleştirme Talebi, Rekabet, Genel İşlem Koşulları.