Cumhuriyet Halk Partisi ve kadın, 1923-1980
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, Atatürk İlkeleri ve İnkilap Tarihi Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BERAL ALACI
Danışman: TÜRKAN BAŞYİĞİT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde yükselmeye başlayan kadın hak arayışı faaliyetleri yaşanılan savaşlar sırasında kesintiye uğramış ancak bu aktiviteler ilerleyen yıllarda kadınlar için önemli bir zemin oluşturmuştur. Kadınlar kendilerini kültürel, sosyal, siyasal alanda kendilerini geliştirmeye başlamış, I. Dünya Savaşı ve Kurtuluş Savaşı sırasında gösterdikleri kahramanca çaba da ilerleyen yıllarda sıkça övgü sözleri ile anılan, siyasi hak kazandıkları dönemde de sıkça hatırlatılan unsurlar olmuştur. Cumhuriyet Halk Partisi, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk siyasi partisi olarak Türk siyasi hayatındaki yerini almış, tarihi boyunca birçok ilke de imza atmıştır. Kadınların ilk kez bu partide siyasi hayata katılımı da bu ilklerden bir tanesidir. Siyasi hakların tanındığı günlerde ülkenin tek partisi olan Cumhuriyet Halk Partisi kapılarını kadınlara açmıştır. Kadınlar önceleri parti içi alt kademelerde çalışmışlar, daha sonraki yıllarda ise milletvekili olarak CHP çatısı altında görev almışlardır. Böylece, yeni edinilen hakkın kullanımı sırasında yaşananlar hem bu hakkı kullananlar hem de hakkın kullanıldığı kurum açısından işlevsel olarak pek çok acemiliği içinde barındırsa da; kadınlar siyasi hayata tutunmayı başarmıştır. Bu tez, siyasi hayatta bulunmak ile siyasi hayatta başarılı olmak arasındaki ince çizgide yürüyen kadınların CHP'ye ne kadar tutunduklarının CHP içerisindeki siyasetçiler tarafından ne kadar desteklendiklerinin araştırılması fikri ile yola çıkılarak hazırlanmıştır. Tez içerisinde, CHP'nin kadınlara bakış açısı, CHP içerisindeki kadına dair kurumlar, CHP'li kadınların partiye ve Türk siyasetine olan katkıları belgeler ve kitaplar ışığında aydınlatılmaya çalışılmıştır.