Ebeveynleri farklı etnik kimliklere sahip olan bireylerin sosyal kimliklerinin ve deneyimledikleri önyargıların incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMED ENES KARACOŞKUN

Danışman: ABBAS TÜRNÜKLÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, ebeveynleri farklı etnik kimliklere sahip bireylerin, sosyal kimliklerini nasıl oluşturduklarını, algıladıklarını, sosyal kimlikleri ile ilgili maruz kaldıkları ve sahip oldukları önyargıları incelemektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan fenomenolojik yaklaşım benimsenmiştir. Ebeveynlerinin farklı etnik kimliklere sahip olduklarını beyan eden, 19-49 yaş arası, 11 kadın 14 erkek toplam 25 kişi ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Verileri toplamak için yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler tematik analiz ve içerik analizi yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Katılımcılar, toplumsal ve kültürel temelli sosyal kimliklerini tanımlarken daha yüksek oranda üst kimliği ve iki kimliği tercih etmişlerdir. Öte yandan kendilerini çevreye karşı ifade ederken daha yüksek oranda tek kimliği tercih etmişlerdir. Çoğunlukla sosyal kimlikleri arasında mesafe olmadığını belirtmişlerdir. Sosyal çevrede baskın olan kültür, bu kişilerin sosyal kimlikleri ile özdeşleşme biçimlerini etkilemiştir. Katılımcıların yaşadıkları güçlükler arasında önyargıya, ayrımcılığa ve dışlanmaya maruz kalma ön plana çıkmaktadır. Katılımcılar, bu durumlar ile başa çıkarken genellikle kaçınma, temkinli davranma, olumlu temas kurmaya çalışma ve çatışmaya girme yöntemlerini tercih etmişlerdir. Çalışmaya katılan kişilerin çoğunluğu, kimlikleri arasında kolayca geçiş yapabildiklerini ve sahip oldukları sosyal kimlikleri uzlaştırabildiklerini söylemişlerdir. Çok kimlikli bireylerin farklı sosyal grupları daha açık ve esnek bir şekilde değerlendirdikleri görülmüştür. Bu yüzden, farklı sosyal kimliklerden olan kişilerle temas kurmaktan rahatsızlık duymayacaklarını belirtmişlerdir.