Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2014
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU ÇAM
Danışman: AYŞE TÜLİN BERK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Yeni doğmuş tavşanlarda intravitreal uygulanan vasküler endotelyal büyüme faktörü (VEGF) inhibitörlerinin lokal ve sistemik etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntem: Çalışmaya iki haftalık 28 tavşan (Yeni Zelanda albino tavşan) dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen tavşanlar 5 gruba ayrıldı [grup-I (kontrol grup): 0.025cc BSS, grup-II: 0.25 mg ranibizumab, grup-III: 0.3125 mg bevacizumab, grup-IV: 0.625 mg bevacizumab, grup-V: 1 mg aflibercept]. Tavşanların gözleri üç hafta boyunca günlük takip edildi. Üç haftalık takip sonunda tavşanlardan kan örnekleri alındı ve sonra tavşanlar sakrifiye edildi. Gözleri enüklee edilip, hipokampus ve böbrekleri çıkarıldı. Göz, böbrek ve hipokampus dokuları ışık mikroskobik ve apopitotik aktivasyonu gösteren immünohistokimyasal (TUNEL ve kaspaz-3 boyama) incelemeler için hazırlandı. Sonuçlar: Hematoksilen-eozin (H&E) boyama ile yapılan incelemede, çalışma gözlerinin histolojik kesitlerinin hiçbirinde retinal toksisiteye rastlanmadı. Anti-VEGF ilaç enjeksiyonu yapılan gruplardaki tavşan gözlerinde, TUNEL ve kaspaz-3 boyanma yüzdeleri, kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı daha fazla saptandı (TUNEL boyama ile sırasıyla p=0.006, p=0.006, p=0.006, p=0.004. Kaspaz-3 boyama ile sırasıyla p=0.043, p=0.006, p=0.006, p=0.004.). Işık mikroskobik ve kaspaz-3 boyama ile yapılan incelemelerde; anti-VEGF ilaç enjeksiyonu yapılan grupların hepsinde böbrek ve hipokampus dokularının histolojik yapısının kontrol grubu ile benzer olduğu görüldü. Serum VEGF düzeyleri, anti-VEGF ilaç enjeksiyonu yapılan gruplardaki tavşan gözlerinde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı daha düşük bulundu (sırasıyla p=0.011, p=0.011, p=0.011, p=0.014). İntravitreal bevacizumab enjekte edilen gruplarda serum bevacizumab düzeyleri, 0.3125 mg bevacizumab enjekte edilen grupta 0.25±0.15 ng/ml, 0.625 mg bevacizumab enjekte edilen grupta ise 0.54±0.36 ng/ml olarak ölçüldü. İki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı doz bağımlı ilişki bulunmadı (p=0.229). Tartışma: Yeni doğmuş tavşanlarda intravitreal olarak uygulanan VEGF inhibitörleri, retinal fotoreseptör, ganglion ve bipolar hücrelerde apopitozise neden olmuştur ve vitreustan sistemik dolaşıma geçip serum VEGF düzeyini baskılamıştır. Vasküler endotelyal büyüme faktörü inhibitörleri içinde ranibizumab en az apopitotik etkiye neden olan ve serum VEGF düzeyini en az baskılayan anti-VEGF ilaç olarak kabul edilmiştir. Prematüre retinopatisi (PR) tedavisinde kullanılmakta olan VEGF inhibitörlerinin potansiyel lokal ve sistemik toksik etkileri olabilmektedir. Bu nedenle uzun vadede yol açabileceği sonuçlar tedavide göz önünde bulundurulmalıdır. Anahtar kelimeler: Apopitozis, intravitreal anti-VEGF ilaçlar, prematüre retinopatisi, VEGF inhibisyonu.