Çevresel sürdürülebilirliğe katkı veren insan kaynakları yönetimi (yeşil İKY) uygulamalarına yönelik bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA KUŞ
Danışman: OLCA SÜRGEVİL DALKILIÇ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Yüksek Lisans Tezi Çevresel Sürdürülebilirliğe Katkı Veren İnsan Kaynakları Yönetimi (Yeşil İky) Uygulamalarına Yönelik Bir Araştırma Esra KUŞ Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Yönetim ve Organizasyon Programı Bu tez çalışmasında, Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi (YİKY) fonksiyonları ve uygulamaları incelenmiştir. Ulusal ve uluslararası literatürde az yer bulan YİKY fonksiyonlarını incelemek amacıyla, tümevarım yaklaşımı izlenerek fenomenolojik araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmada amaçlı örnekleme yöntemlerinden "kolay ulaşılabilir" ve "kartopu örnekleme" yöntemleri kullanılarak, özel sektörde çalışan 10 insan kaynakları uzmanı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, MAXQDA 2022 nitel veri analizi programı ile analiz edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, işletmelerde YİKY uygulamaları henüz gelişme aşamasında olup tam yapılandırılmamıştır ve mevcut yeşil uygulamalar bütüncüllükten yoksundur. İşletmelerin yeşil insan kaynakları yönetimi süreçlerinde en çok yer verdikleri uygulama, kâğıt kullanımını azaltmaya yönelik dijitalleşmedir. Çalışanlardan en çok beklenen yeşil davranış ise enerji ve su tasarrufuna dikkat etmeleridir. Katılımcı işletmeler, çevre duyarlılığı yüksek adayları çekmek için dijital başvuruyu ön plana çıkarmakta ve seçim kriterlerinde yeşil değerlere sahip olmayı vurgulamaktadır. Şirketlerin yeşilleşmesine yönelik öncüllerin de incelendiği çalışmada; yeşil insan kaynakları yönetimi uygulamalarının insan kaynakları uzmanları arasındaki bilinirliği, tanınırlığı ve şirket içi uygulamalardaki kullanımı incelenmiştir. Çalışmanın sonucuna göre, insan kaynakları profesyonellerinin çoğunluğu YİKY yönetiminden haberdar olmakla birlikte, konunun şirketlerindeki insan kaynakları departmanında uygulanması konusunda yeterli bilinç seviyesine ulaşamamıştır. Sonuç olarak, YİKY uygulamalarının başarısında çalışan bilincinin önemi vurgulanmıştır. Örgütlerin, yeşil insan kaynaklarını çekmeleri ve mevcut çalışanlarını çevresel farkındalığı yüksek bireyler olarak yetiştirmeleri önerilmektedir. İşe alımlarda, yeşil farkındalığı yüksek çalışanların seçilmesi ve çevresel bilgi birikimlerinin artırılması önerilmektedir. Eğitimlerle çalışanların çevre ekonomisi ve sürdürülebilir yenilikler konusundaki bilgi birikimleri artırılmalı, performansları yeşil performans göstergeleri ile ölçülmeli ve çevreye duyarlı girişimler ile ödüllendirilmeleri önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, Çevresel Politikalar, Yeşil İnsan Kaynakları Yönetimi Fonksiyonları.