Üniversite öğrencilerinin siber aylaklık davranışları ile okul tükenmişlikleri arasındaki ilişkinin bazı değişkenler açısından incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMET CAN DOĞRU

Danışman: HATİCE ZEKAVET KABASAKAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada üniversite öğrencilerinin okul tükenmişlikleri ile bazı demografik değişkenlerin siber aylaklık davranışları üzerindeki yordayıcı etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, İzmir ilindeki bir devlet üniversitesinin öğrencilerinden uygun örnekleme yöntemiyle ulaşılan 406 öğrenci ile online ve yüz yüze uygulamalarla yürütülmüştür. Verilerin elde edilmesinde "Siber Aylaklık Ölçeği", "Maslach Tükenmişlik Envanteri-Öğrenci Formu" ve katılımcılara yönelik bazı sosyodemografik bilgileri ele alan "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin analiz sürecinde SPSS 28.0 paket programından yararlanılarak bağımsız örnek t-testi, one way ANOVA, Post-Hoc (Scheffe), Pearson Korelasyon analizi ile çoklu regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Ulaşılan bulgular, siber aylaklığın alışveriş, durum güncelleme ve oyun/bahis alt faktörleri ile okul tükenmişliğinin tükenme ve duyarsızlaşma alt faktörleri arasında pozitif yönde anlamlı ve düşük düzeyde bir ilişki olduğunu göstermiştir. Ayrıca okul tükenmişliği alt boyutlarından yetkinlik ile yaş, genel not ortalaması ve günlük internet kullanım süresinin siber aylaklık davranışları üzerindeki yordayıcı etkilerinin anlamlı olduğu bulunmuştur. Siber Aylaklık Ölçeği alt boyutlarında cinsiyete göre oyun/bahis; yaşa göre paylaşım ve içerik erişimi; sınıf düzeyine göre paylaşım ve içerik erişimi; genel not ortalamasına göre durum güncelleme; okula devamsızlık durumuna göre alışveriş ve oyun/bahis; günlük internet kullanım süresine göre ise paylaşım, alışveriş ve durum güncelleme alt boyutlarında anlamlı farklılaşmalar görülmüştür. Bölüm tercih etme şekline göre ise ölçek alt boyutlarında farklılaşmalar tespit edilememiştir. Araştırma sonunda elde edilen sonuçlar literatür ışığında ele alınmış ve ilerideki çalışmalara ve uygulayıcılara yönelik bazı öneriler sunulmuştur.