Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GONCA ŞAHİN
Danışman: Engin Topuzkanamış
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnsan haklarının negatif haklar olarak yorumlanması anlayışının zaman içinde yerini insan haklarının devlete pozitif yükümlülükler yüklemesi anlayışına bırakması karşısında insan hakları bu yönde evrilmeye başlamıştır. Devlete yükümlülükler yüklenmesi noktasında tartışmalara konu olan haklardan biri de ölme hakkıdır. Ötanazi olarak adlandırılan ölme hakkının devletler tarafından tanınması sağlama yönündeki görüşlerde sıklıkla insan onuruna dayanılmakta, hatta ötanazi sıklıkla onurlu ölüm olarak adlandırılmaktadır. İnsan hakları çoğu zaman insan onurunun korunması ile temellendirilmekte ve insan hakları belgeleri ve devletlerin iç düzenlemelerinde insan onuru kavramına yer verilmektedir. Fakat insan hakları metinlerinde ve diğer yasal düzenlemelerde insan onurunun genel itibariyle tanımına yer verilmemiş olması, özellikle ötanazi tartışmasında da sıklıkla öne sürülen insan onuru ile aynı kavram olup olmadığı konusunda belirsizlik yaratmaktadır. Bu bağlamda çalışmamızda öncelikle insan onurunun ötanazi tartışmasından bağımsız olarak anlamı araştırılarak tarihte insan onuru ve insan değeri tartışmalarına yer verilmiş, ardından modern bağlamda insan onuru görüşleri incelenmiş ve ilişkili kavramlar tanımlanmıştır. Daha sonra ötanazi hakkında genel bilgilere yer verilmiş, tanımı ve türleri incelenmiş, ötanaziyi yasal mevzuatlarına dahil eden ülkelerin yaptıkları düzenlemeler ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin konuyla ilgili görüşlerinin yanı sıra konuya ilişkin bireysel bakış açısı incelenmiştir. Son olarak da tüm bu açıklamalar ışığında gerek insan hakları belgeleri gerek ülkelerin iç düzenlemeleri gerekse doktrinde insan haklarının temel yapıtaşı olarak nitelenen insan onuru ile onurlu ölüm tartışmalarında öne sürülen insan onuru kavramlarının ilişkisi ve farkları irdelenmeye çalışılmıştır.