Kolektif eylemler, liderlik ve sosyal medya: Gezi parkı örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: METE SEFA UYSAL
Danışman: SERAP AKFIRAT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın genel amacı kolektif eylemlere katılım, liderlik ve sosyal medya arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, kamuoyunda Gezi Parkı Eylemleri olarak bilinen 2013 yılı Haziran ayında gerçekleşen geniş katılımlı kolektif eylemlere katılımda sosyal değişim inancı, haksızlık algısı, öfke gibi sosyal psikolojik değişkenler ile liderliğin oynadığı rol araştırılmaktadır. Bunun yanı sıra kolektif eylemlere katılımın, aktif sosyal medya kullanıcılığı ile ilişkisini Gezi Parkı eylemleri özelinde araştırılması ve Gezi Parkı Eylemlerini sosyal medyadan izleyen ve sosyal medya liderlerinin çağrısı ile bu eylemlere katılan bireylerin, bu sosyal medya kullanıcılarının(liderlerin) çağrılarına hangi ölçütler çerçevesinde icabet ettiklerinin saptanması hedeflenmektedir. Araştırmaya 256 kadın ve 147 erkek olmak üzere toplam 403 kişi gönüllü olarak katılmıştır. Araştırma verilerinin 114'ü kâğıt kalem yöntemiyle, 289'u ise internet üzerinden toplanmıştır. Katılımcılardan sırası ile Demografik Bilgi Formu, Haksızlık Algısı Ölçeği, Sosyal Değişim İnancı Ölçeği ve Kimlik-Liderlik Ölçeklerini doldurmaları istenmiştir. Eylem çağrıları dikkate alınan farklı kanalların çağrılarıyla Gezi Parkı eylemlerine katılımın temel yordayıcılarını test etmek amacıyla hiyerarşik regresyon analizleri uygulanmıştır. Hiyerarşik regresyon analizlerinin sonuçlarına göre arkadaşların çağrılarıyla eyleme katılımı öfke ve haksızlık algısı; kurum(sendika, örgüt, platform, siyasi parti) çağrılarıyla Gezi Parkı eylemlerine katılımı sosyal değişim inancı, liderin kimlik ilerleticiliği ve liderin grup bir örnekliği yordamaktadır. Sahte ve anonim hesaplarla eylemlere katılımı haksızlık algısı ve öfke yordarken, kurumların(sendika, örgüt, platform, siyasi parti gibi) sosyal medya hesaplarından yapılan çağrılarla eyleme katılımı haksızlık algısı, öfke ve liderin kimlik ilerleticiliği algısı yordamaktadır. Anahtar Kelimeler: Sosyal Kimlik Kuramı, Liderlik, Kolektif Eylemler, Sosyal Medya, Gezi Parkı Eylemleri, Sosyal Değişim